Niemieckie i polskie mity o wrześniu 1939. Rozmowa z Jochenem Boehlerem; obrona westerplatte, poczta gdańska, obrona poczty, wrzesień, 39, 1939, ofensywa niemiecka, hitler, ziemie odzyskane Gdańsk, Gdynia, Sopot

Niemieckie i polskie mity o wrześniu 1939. Rozmowa z Jochenem Boehlerem

11 stycznia 2012, godz. 21:00 (231 opinii)

fot. Dominika Podczaska/mat. prasowe

Jochen Böhler od lat bada wojenne mity - zarówno polskie, jak i niemieckie.

- Fanatyk zawsze uważa, że jest normalny. To świat wokół niego jest nie w porządku - uważa Jochen Böhler, niemiecki historyk, autor książki "Najazd 1939. Niemcy przeciw Polsce". Promocja książki i spotkanie z autorem odbędzie się w hotelu Scandic (Gdańsk, Podwale Grodzkie 9) w czwartek 12 stycznia, o godz. 17.

mat. prasowe

Okładka książki "Najazd 1939. Niemcy przeciw Polsce" wydanej przez Znak.

Borys Kossakowski: Po obu stronach Odry pokutuje wiele mitów na temat wojny. Ile właściwie wie przeciętny Niemiec o wrześniu 1939?

Jochen Böhler: Ryzykowałbym tezę, że młodzi Niemcy w szkolnym wieku prawie nic nie wiedzą o wrześniu 1939 r. Niewielu pozostało świadków tamtych dni. Reszta społeczeństwa coś tam słyszała o Westerplatte i rzekomym ataku polskiej kawalerii na niemieckie czołgi. Wprawdzie ostatnio media częściej poruszają temat prawdy o wrześniu 1939, ale to trafia tylko do tych, którzy się tym interesują.

Niemcy długo byli przekonani o czystości Wehrmachtu. Na czym polegał ten mit?

Trudno było im uwierzyć w rozmiar zbrodni wojennych popełnionych przez niemieckich żołnierzy. Łatwiej było przyjąć wersję, że dokonała ich mała, fanatyczna klika gestapowców i SS-manów. Prawie każda rodzina miała kogoś w Wehrmachcie. Łatwiej było im zaakceptować wersję, że 18 milionów żołnierzy walczyło po rycersku, niż fakt, że każdy z nich był potencjalnym zbrodniarzem wojennym.

Dlaczego Hitlerowi tak bardzo zależało na szybkim zdobyciu Gdańska?

Mity dotyczące wojny to:: efekt pracy wojennej propagandy, czysta bzdura

45%; w każdym micie jest ziarno prawdy

44%; są prawdziwe, nikt ich z palca nie wyssał, tylko odpowiednio nagłośnił

11%

łącznie głosów: 310

Hitler i jego otoczenie bali się, że do wojny przystąpią Francja i Anglia. Chcieli możliwie jak najszybciej zdobyć jak najwięcej terenów. Gdańsk miał symboliczne znaczenie, bo był jednym ze strategicznych celów. Niemcy sądzili, że zdobycie Gdańska to kwestia kilku godzin. Polski opór w oczach świata był kompromitacją dla niemieckiego wojska. Jeśli ktoś nie jest w stanie zdobyć miasta nad granicą, czy jest w stanie wygrać wojnę?

Widząc niemieckich turystów, Polacy często mówią, że przyjeżdżają oni na "swoje ziemie". Czy Niemcy faktycznie tak myślą?

Niemcy, którzy dziś odwiedzają Gdańsk, Wrocław czy Mazury szukają śladów dzieciństwa. To raczej sentymentalne i, co ważne, dość niedrogie podróże. Ci, którzy próbują odzyskać majątki na tamtych ziemiach to zaledwie garstka.

Polacy chętnie podtrzymują mit o bohaterskiej obronie Westerplatte. Są jednak tacy, którzy podważają rolę dowódcy placówki, majora Henryka Sucharskiego. Obrońcy Westerplatte wytrzymali jednak na posterunku ponad sześć dni, a zakładano, że utrzymają się najwyżej 12 godzin.

Bez bohaterskiej postawy polskich żołnierzy tak długa obrona nie byłaby możliwa. Ale prawdą też jest, że po stronie niemieckiej panował chaos. Z dowództwa płynęły sprzeczne rozkazy, które wprowadzały spory nieład na froncie.

Obrońcy Poczty Polskiej w Gdańsku byli sądzeni i skazani przez niemieckie sądy bowiem ich zdaniem bronili jej... niezgodnie z prawem. To dość absurdalne. W końcu to niemiecka napaść była bezprawiem.

Zgadzam się: to zupełnie absurdalne! A jednak sąd wojskowy sądził obrońców Poczty Polskiej jak partyzantów. Wehrmacht natomiast był przekonany, że ich atak to była "czysta wojna". W Gdańsku i na zachodnich terenach Polski członkowie paramilitarnych organizacji walczący w obronie ojczyzny uważani byli przez wojsko niemieckie za partyzantów i byli rozstrzeliwani.

Dlaczego w micie o polskich kawalerzystach, atakujących niemieckie czołgi podkreślano polski "fanatyzm"? Przecież Niemcy jeszcze bardziej fanatycznie podchodzili do spraw narodowościowo-rasowych?

Mit o polskim "fanatyzmie" działał tylko w czasie wojny. Dzisiaj, Niemcy raczej zgodnie uważają ideologię faszystowską za fanatyzm. Można to zrozumieć patrząc na przykład Andersa Breivika z Norwegii. Fanatyk uważa, że jest normalny. To świat wokół niego jest nie w porządku.

Jochen Böhler (ur.1969) - niemiecki historyk, absolwent uniwersytetu w Kolonii, wieloletni pracownik naukowy Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie, obecnie zatrudniony na Uniwersytecie w Jenie, autor książki "Zbrodnie Wehrmachtu w Polsce" oraz wielu książek i wystaw fotograficznych o losach Polaków we wrześniu 1939.

Borys Kossakowski b.kossakowski@trojmiasto.pl

Polecamy

Niemieckie i polskie mity o wrześniu 1939. Rozmowa z Jochenem Boehlerem

Warte uwagi:

	2012-01-11 21:03 2012-01-13 21:07 Polska to słaby kraj który nigdy umiał obronić swoich granic poza jednym wyjątkiem zawsze liczyliśmy na pomoc innych (37)
	a wrzesień 1939 to powód do wstydu bo nasz kraj rozbito w ciągu 3 tygodni bez problemu
	odpowiedz 78 / 273

	2012-01-11 21:11 2012-01-13 21:07 (7)
	nedzna prowokacja, no chyba, ze faktycznie pisal to gimnzjalista - wtedy tlumacze: jednoczesny atak najwiekszych militarnych poteg Europy i miesiac obrony to sukces
	aloha odpowiedz 90 / 16

	2012-01-12 00:51 2012-01-13 21:07 Wszystko zależało od taktyki (3)
	Gdybyśmy zmienili taktykę i nie rozciągali wojsk w załóż granicy a bronili się "terytorialnie" odcinając wojska niemieckie od "dostaw z zaplecza". Coś na wzór wojny podjazdowej. Wojna trwała by nawet 0,5 roku na co Niemcy nie byli przygotowani. Ostatnimi którzy taką taktyką masowo niszczyli wroga (w szczególności czołgi) byli Czeczeni w wojnie z Rosją.(lata 90te) Nasza taktyka polegała na wciągnięciu Niemiec na nasz teren by z drugiej strony mogli uderzyć na Niemcy Francuzi i Anglicy. Czego nie uczynili i zamiast bomb zrzucano na Berlin ulotki z napisem "nie atakujcie Polski". Francuzi schowali się za Linia Maginota myśląc że są bezpieczni Natomiast Anglicy tak naprawdę dopiero się szykowali do wojny uruchamiając linie produkcyjne. Mało kto wie że Polski rząd otrzymywał propozycje od Niemiec by utworzyła przymierze i razem ruszyła na wschód. Po deklaracji Anglii i Francji o przymierzu z Polską, dyplomacja Niemiec wycofała się.
	odpowiedz 39 / 9

	2012-01-12 12:19 2012-01-12 12:19
	Obrona "terytorialna" i wojna podjazdowa sprawdza się w trudnym terenie, ale nie w nizinnym, rolniczym krajobrazie Wielkopolski czy Mazowsza. Polska to nie Afganistan, Czeczenia, Grecja czy Jugosławia i nawet partyzanci Broz Tito by jej nie wyzwolili. Tu jest płasko jak na stole i pancerne zagony Guderiana posuwały się i tak zadziwiająco wolno porównując to z późniejszym błyskawicznym zajmowaniem terenów ZSRR.
	mariusz sanitariusz odpowiedz 9 / 0

	2012-01-12 14:48 2012-01-12 14:48 Sojusz ktory wygralby wojne
	Jasne ze rzad polski otrzymywal propozycje i to na pare lat przed wojna ale mielismy wtedy takich pseudopolitykow jak i teraz... teraz bysmy byli panami swiata a cala rosja bylaby kolonia... a tak dalej jest jak jest od 400 lat nas dymaja w d*pe i ciagle beda pod cichym przyzwoleniem panstw zachodnich pseudosojusznikow.
	kk odpowiedz 3 / 3

	2012-01-13 21:07 2012-01-13 21:07 To były deklaracje fałszywe
	Polska była już w latach 20 nazywana "bękartem traktaru Wersalskiego" a jeszcze w latach 20 niemcy rozpętali z nami wojnę handlową - próbowano nawet odciąć Polskę od portów aby nie mogła sprzedawać węgla. Wtedy Polsacy pobudowali Gdynię...
	odpowiedz 0 / 0

	2012-01-12 07:32 2012-01-12 12:15 chłopaku ------- sukces to jest wtedy kiedy ktoś kogoś pokonuje (2)
	więc gdzie aloha ty tu widzisz sukces,sprawy należy nazywać takimi jakie są na prawdę
	miami odpowiedz 2 / 21

	2012-01-12 12:01 2012-01-12 12:15 Przecież pokonaliśmy Niemców (1)
	..w koalicji z Ruskimi i aliantami zachodnimi. W '39 najazdu Niemców z jednej a Ruskich z drugiej strony nie wytrzymałoby żadne mocarstwo - to pewne. Liczy się ostateczne zwycięstwo - to w '45.
	xxxx odpowiedz 7 / 3

	2012-01-12 12:15 2012-01-12 12:15 no tak, ale potem z Ruskimi przegraliśmy, dopiero w 1989 trzochę ich ruszyliśmy
	a wydaje mi się że jeszcze nie do końca
	odpowiedz 9 / 1

	2012-01-11 21:12 2012-01-12 16:42 Nie było tak źle (13)
	Inne jeszcze krócej się broniły np Dania, Belgia, Holandia nie mówiąc już o ówczesnym mocarstwie - Francji. To raczej oni powinni się wstydzić.
	Schichauer odpowiedz 107 / 3

autor:	email: (opcjonalny)

autor:	email: (opcjonalny)

	2012-01-11 21:40 2012-01-12 16:42 francuski czołg (7)
	a znacie to... dlaczego francuski czołg ma pięć biegów wstecznych i jeden do przodu??? na wypadek gdyby wróg zaatakował z tyłu ;)
	odpowiedz 55 / 5

	2012-01-11 22:51 2012-01-12 16:42 po co Francuzom wieża Eiffla? (3)
	żeby białą flagę było widać z Berlina
	odpowiedz 62 / 2

	2012-01-11 21:32 2012-01-12 16:42 Pomyśl (10)
	Warto dodać że Polska była atakowana przez 2 najeźdźców a nie jak Francja wspomagana przez UK broniła się krócej niż my..
	Waka odpowiedz 66 / 2

	2012-01-11 23:30 2012-01-12 16:42 Paryż to piękne miasto (2)

	odpowiedz 8 / 8

	2012-01-12 00:44 2012-01-12 16:42 du-Pa..ryża ! (1)

	odpowiedz 17 / 3

	2012-01-11 22:53 2012-01-12 00:03 Na aukcji internetowej wystawiono (2)
	francuski karabin z II Wojny Światowej, z opisem "Nie strzelany, raz upuszczony".
	odpowiedz 50 / 2

	2012-01-11 23:08 2012-01-12 00:03 (1)
	- Jak zatrzymać francuski czołg? - Strzelić do faceta popychającego go z tyłu. - Jak się nazywa najkrótsza książka świata? - Poczet francuskich bohaterów narodowych.
	silk odpowiedz 32 / 4

	2012-01-12 00:03 2012-01-12 00:03 Po co posadzono tyle drzew dookoła Pól Elizejskich?
	Żeby Niemcy mogli maszerować w cieniu
	odpowiedz 32 / 2

	2012-01-12 00:36 2012-01-12 09:09 (1)
	Z tego co uczą w podstawówce wychodzi że Francja broniła się dłużej, ale co ja tam wiem o dodawaniu
	asd odpowiedz 10 / 9

	2012-01-12 09:09 2012-01-12 09:09
	W dniach 12-15 1940r maja Niemcy przerwali front francuski w rejonie Sedanu i ruszyli na zachód. 20 maja dotarli do kanału La Manche pod Abbeville, odcinając lewe skrzydło wojsk alianckich. 28 maja armia belgijska skapitulowała. Od 26 maja do 4 czerwca w rejonie Dunkierki odbywała się ewakuacja wojsk brytyjskich (Operacja Dynamo). Plaże pozostawiono wypełnione sprzętem, ale ludzi zdołano wywieźć na Wyspy Brytyjskie. 10 czerwca Włochy wypowiedziały wojnę Francji, co jednak nie mogło już mieć większego wpływu na losy wojny. W cztery dni później Niemcy wkroczyli do Paryża.16 czerwca nowym premierem Francji został marszałek Philippe Pétain, który następnego dnia poprosił Berlin o zawieszenie broni. no faktycznie walczyli długo cały miesiąc :)
	RalphWielki odpowiedz 10 / 0

	2012-01-11 23:23 2012-01-12 00:11 Czechy (1)
	bym dorzucił. Hitler tupnął nogą i pozamieniali flagi na faszystowskie. Bo sie bali że im Prage zbombarduje. No i faktycznie maja teraz tą Prage niezniszczoną, w sumie piekną. Ale za jaka cenę....
	odpowiedz 20 / 17

	2012-01-12 00:11 2012-01-12 00:11
	Dokładnie dowiedz się na ten temat bo piszesz brednie Czechosłowacja to inny rozdział inne przyczyny przebieg i inne prowokacje a przede wszystkim nacisk WB, Francji i Włoch.
	j odpowiedz 18 / 4

Polecamy

Najczęściej czytane

Niemieckie i polskie mity o wrześniu 1939. Rozmowa z Jochenem Boehlerem

Wydarzenie

Spotkania z historią. Wykład oraz promocja książki Jochena Böhlera Najazd 1939

Więcej na ten temat

Wywiady

Wydarzenia

Warte uwagi:

	2012-01-12 00:40 2012-01-12 22:48 zastanów się zanim napiszesz... (3)
	wnioskując po tym co piszesz to nie miał byś nawet odwagi wyjść z piwnicy żeby bronić Polski, więc może nie dyskutuj na tematy ci nie znane jeśli uważasz że to tylko trzy tygodnie i nie potrafili się wtedy Polacy bronić...
	. odpowiedz 12 / 2

	2012-01-12 13:39 2012-01-12 22:48 bronic Polski? - to znaczy kogo? (2)
	tych rostowskich apelbaumów z tuskiem chytruskiem na czele?
	Z A G odpowiedz 3 / 3

	2012-01-12 16:10 2012-01-12 22:48 Polski! (1)
	mylisz kolego zupełnie pojęcia. Polska to nie rostowscy czy inne ryże głowy ale normalny naród chcący godnie żyć na ziemi swoich przodków.
	FC odpowiedz 5 / 0

	2012-01-12 22:48 2012-01-12 22:48 Ten normalny Naród jest fan=jny
	...tylko trochę chorych wyborów czasem dokonuje.
	hy odpowiedz 0 / 0

	2012-01-12 01:39 2012-01-12 01:39
	Takie podłe antypolskie wpisy powinny być natychmiast zgłaszane do ABW a ich autorzy surowo karani!
	Obserwator odpowiedz 16 / 9

	2012-01-12 02:01 2012-01-12 02:01 dddd
	Wal się
	dddd odpowiedz 3 / 3

	2012-01-12 02:46 2012-01-12 02:46 wybacz,kolego ale nie masz zielonego pojecia o historii Polski
	nie masz zieonego pojecia jaka byla sytuacja Polski w czasie Wrzesnia 1939r. Zreszta szkoda czasu na konwersacje z przyglupem.
	pozdro odpowiedz 15 / 1

	2012-01-12 08:45 2012-01-12 08:45 tu się zgadzam, władze zamiast na umacnianiu granicy i wojsk skupiły na wszystkim innym, zwłaszcza na walce o wpływy. A potem
	spektakularna i nieudolna ucieczka...
	lollander odpowiedz 0 / 7

	2012-01-12 10:03 2012-01-12 13:03 (1)
	Masz rację tylko w jednym. Wrzesień to powód do wstydu, ale dla naszych sojuszników, bo czekali bezwstydnie i dla Ciebie z powodu braku znajomości historii Ciekawe, który kraj byłby tak mocarny, aby obronić się przed dwoma potężnymi najeźdźcami ? Szczególnie w tamtych czasach ?
	Gdańszczanin odpowiedz 13 / 1

	2012-01-12 13:03 2012-01-12 13:03
	Drugi z tych najeźdźców to do akcji wkroczył dopiero 17 września. Przed 17 sytuacja na froncie też nie wyglądała różowo - Rydz-Śmigły który właściwe sam odciął się od łączności, Dąb-Biernacki który po prostu uciekł z frontu itd itp. Polska generalicja to byli w większości politykierzy w mundurach a nie żołnierze. We wrześniu 39r. we Lwowie kilku panów generalów nawet planowało zamach stanu, bo tylko na tyle starczyło im umiejętności i wyobraźni. Jak to powiedział Adolf: "żołnierz polski bronił się dzielnie, ale organizacja tej obrony była.... polska".
	Maniek odpowiedz 2 / 2