Czy pracodawca może zmusić do przejścia na B2B?

Patrycja Roszczyniała
17 marca 2026, godz. 08:00
Opinie (39)
Pracodawca nie może jednostronnie "zamienić" umowy o pracę na B2B. Taka zmiana zawsze wymaga zgody pracownika.

Do naszej redakcji zwrócił się czytelnik, który od kilku lat pracuje na etacie w branży marketingowej. W firmie coraz częściej pojawiają się jednak sugestie, że pracownicy powinni przechodzić na współpracę B2B, choć zakres obowiązków i sposób wykonywania pracy pozostałyby bez zmian. Czy pracownik może odmówić takiej zmiany i czy pracodawca ma prawo wywierać w tej sprawie presję?




Pracuję od ponad pięciu lat w firmie z branży marketingowej na umowie o pracę. Ostatnio pracodawca zaczął sugerować, że lepszym rozwiązaniem dla obu stron byłoby przejście na współpracę B2B. Oficjalnie nikt mnie nie zmusza, ale coraz częściej słyszę, że firma "idzie w tym kierunku", a nowe osoby są już zatrudniane wyłącznie na działalności. Moje obowiązki, miejsce pracy i przełożony miałyby pozostać bez zmian.

Nie jestem przekonany do takiej formy i obawiam się utraty stabilności. Czy mogę odmówić przejścia na B2B bez ryzyka zwolnienia? A jeśli firma będzie wywierać presję, czy istnieje sposób, by zakwestionować taką sytuację?

Na pytanie odpowiada Patrycja Roszczyniała - adwokatKancelarii Adwokackiej Patrycja Roszczyniała

Patrycja Roszczyniała, adwokat

Czy można przejść z etatu na B2B?



Każdy pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę podlega ochronie wynikającej m.in. z przepisów Kodeksu pracy (dalej jako: "k.p."). Oznacza to, że pracodawca nie może jednostronnie zmienić pracy na etacie na współpracę B2B.

Zmiana formy zatrudnienia wymaga zgody obu stron. W praktyce możliwe są tylko dwa rozwiązania. Pierwszym z nich jest zawarcie porozumienia stron i rozwiązanie umowy o pracę za zgodą pracownika. Kolejnym jest wypowiedzenie umowy przez pracodawcę. Aktualnie przepisy nie pozwalają na "automatyczną" zmianę umowy o pracę na B2B.

Czy odmowa przejścia na B2B może oznaczać zwolnienie?



Pracownik ma pełne prawo do odmowy przejścia na współpracę B2B. Sama odmowa nie będzie stanowiła naruszenia obowiązków pracowniczych. Jednak podchodząc do tego realistycznie, należy wskazać, że pracodawca może w takiej sytuacji podjąć decyzję o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem.


Zgodnie z treścią art. 30 § 4 k.p. oświadczenie pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas określony lub nieokreślony powinna być wskazana rzeczywista i konkretna przyczyna wypowiedzenia. Powstaje wówczas wątpliwość czy "zmiana modelu biznesowego firmy" zawsze będzie wystarczającą przyczyną. W mojej ocenie - niekoniecznie. W sytuacji gdy stanowisko nadal istnieje, a po rozwiązaniu umowy ta sama praca jest wykonywana przez inną osobę, ale na podstawie umowy o B2B, możliwe jest zakwestionowanie zasadności wypowiedzenia przed sądem pracy.

Kiedy współpraca B2B może być uznana za stosunek pracy?



Czy zgodził(a)byś się na przejście z etatu na współpracę B2B u tego samego pracodawcy?

W pytaniu czytelnika wskazano, że obowiązki, miejsce pracy i przełożony miałyby pozostać bez zmian. W tym miejscu warto wskazać, że zgodnie z art. 22 § 1 k.p. o istnieniu stosunku pracy decydują realne warunki wykonywania pracy, a nie nazwa zawartej umowy. Wobec powyższego, jeżeli współpraca B2B miałaby polegać na tym, że osoba wykonuje prace osobiście, pod kierownictwem przełożonego, w określonym miejscu i czasie, w warunkach podporządkowania to taka relacja może zostać uznana za stosunek pracy, nawet jeśli strony podpisały umowę o świadczenie usług.

W orzecznictwie wskazuje się, że nie można zastępować umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu cech podporządkowania pracowniczego. W razie wystąpienia sporu sąd badałby rzeczywiste wykonywanie obowiązków, a nie samą treść umowy.


Presja pracodawcy



Sytuacje, w których pracownik słyszy, że "firma idzie w tym kierunku", a nowe osoby są już zatrudniane wyłącznie na działalności, same w sobie nie są jeszcze bezprawne. Problem może pojawić się wtedy, gdy dochodzi do wywierania realnej presji, np. poprzez sugerowanie negatywnych konsekwencji czy wymuszanie podpisania porozumienia pod presją czasu.

Co może zrobić pracownik?



W opisanej sytuacji pracownik nie powinien podpisywać żadnych dokumentów pod presją. Warto poprosić o dokładne przedstawienie warunków proponowanej współpracy B2B na piśmie. W szczególności o wskazanie zakresu odpowiedzialności, okresu wypowiedzenia, ewentualnych przerw w świadczeniu usług, zakazu konkurencji oraz proponowanej stawki.

Masz 7145,33 zł brutto? Takie są zarobki w Polsce Masz 7145,33 zł brutto? Takie są zarobki w Polsce
W przypadku gdy dojdzie do wypowiedzenia umowy o pracę, pracownik ma 21 dni na wniesienie odwołania do sądu pracy. W przypadku zawarcia umowy B2B pracownik będzie miał możliwość również późniejszego dochodzenia ustalenia, że strony faktycznie łączył stosunek pracy.

Podsumowując, pracodawca nie może jednostronnie "zamienić" umowy o pracę na B2B. Taka zmiana zawsze wymaga zgody pracownika. Odmowa przejścia na działalność gospodarczą jest w pełni legalna, choć w praktyce może wiązać się z ryzykiem wypowiedzenia umowy. Jeżeli jednak zakres obowiązków, sposób wykonywania pracy i podporządkowanie pozostają bez zmian, a zmienia się wyłącznie forma rozliczeń, taka sytuacja może zostać zakwestionowana na gruncie przepisów Kodeksu pracy.

W relacjach zatrudnienia decyduje bowiem nie nazwa umowy, lecz jej rzeczywisty charakter.
Porady prawnika Porady prawnika

Masz wątpliwości dotyczące działań firmy, która cię zatrudnia? Nie wiesz jak postąpić w sporze z pracodawcą, jakie możliwości pozostawia ci prawo pracy? A może po prostu jest temat, który cię nurtuje i chcesz poznać zastosowanie bieżących przepisów? Prześlij swoje pytania mailem: serwispraca@trojmiasto.pl. Na pytania czytelników odpowiadać będą radcy z trójmiejskich kancelarii. Odpowiedzi na wybrane pytania publikowane będą w Serwisie Praca portalu Trojmiasto.pl

Najczęściej zadawane pytania

Co powinien zrobić pracownik, jeśli czuje presję przejścia na B2B?
Nie powinien podpisywać żadnych dokumentów pod presją i powinien poprosić o przedstawienie warunków współpracy B2B na piśmie, w tym zakresu odpowiedzialności, okresu wypowiedzenia, przerw w świadczeniu usług, zakazu konkurencji i proponowanej stawki.
Czy nazwa umowy decyduje o charakterze zatrudnienia?
Nie, o istnieniu stosunku pracy decydują rzeczywiste warunki wykonywania pracy, a nie sama nazwa umowy.
Czy odmowa przejścia na B2B może skutkować zwolnieniem?
Odmowa nie jest podstawą do zwolnienia, ale pracodawca może zdecydować się na wypowiedzenie umowy o pracę. Wypowiedzenie musi jednak mieć rzeczywistą i konkretną przyczynę.
Czy pracodawca może jednostronnie zmienić umowę o pracę na współpracę B2B?
Nie, zmiana formy zatrudnienia z umowy o pracę na B2B wymaga zgody obu stron. Pracodawca nie może tego zrobić jednostronnie.
Czy pracownik może odmówić przejścia na współpracę B2B?
Tak, pracownik ma pełne prawo odmówić przejścia na współpracę B2B i taka odmowa nie stanowi naruszenia obowiązków pracowniczych.
Czy zmiana modelu biznesowego firmy jest wystarczającą przyczyną wypowiedzenia umowy o pracę?
Nie zawsze. Jeśli stanowisko nadal istnieje, a po rozwiązaniu umowy ta sama praca jest wykonywana przez inną osobę na B2B, zasadność wypowiedzenia można zakwestionować przed sądem pracy.
Jakie są możliwości prawne pracownika po wypowiedzeniu umowy o pracę?
Pracownik ma 21 dni na wniesienie odwołania do sądu pracy od wypowiedzenia umowy o pracę.
Kiedy współpraca B2B może być uznana za stosunek pracy?
Jeśli praca wykonywana jest osobiście, pod kierownictwem przełożonego, w określonym miejscu i czasie, w warunkach podporządkowania, to nawet przy umowie B2B relacja może zostać uznana za stosunek pracy.

O autorze

autor

Patrycja Roszczyniała

adwokat, Kancelaria Adwokacka Patrycja Roszczyniała

Opinie wybrane

Wszystkie opinie (39)

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Najczęściej czytane w serwisie