Fakty i opinie

Dżuma w Gdańsku

artykuł historyczny
Zaraza w 1709 r. na wielokrotnie publikowanej rycinie Samuela Donneta.
Zaraza w 1709 r. na wielokrotnie publikowanej rycinie Samuela Donneta.
Takie maski nosili medycy podczas zarazy.
Takie maski nosili medycy podczas zarazy. wikipedia.org

Świńska grypa to pestka, w porównaniu z plagą, jaka dotarła do Gdańska 300 lat temu - czyli dżumą. Przyniosła ona śmierć 25 z 60 tysięcy ówczesnych mieszkańców. W kontekście tamtych wydarzeń w Gdańsku do piątku goszczą naukowcy, którzy "zmierzą się" z epidemiami dawnego i współczesnego świata.



"Na świecie było tyle dżum, co wojen. Mimo to dżumy i wojny zastają ludzi zawsze tak samo zaskoczonych" - pisał Albert Camus w swej powieści "Dżuma".

Nie inaczej było w Gdańsku w 1709 roku. Rok wcześniej epidemia zaatakowała Rzeczpospolitą, ale szczęśliwym trafem nie dotarła do Gdańska. Mieszkańcy miasta myśleli, że wygrali los na loterii, ale następnej wiosny choroba rozwinęła się na wielką skalę także w Gdańsku. Do końca roku na dżumę zmarło 40 proc. mieszkańców.

Tysiące gdańszczan z przerażeniem obserwowało u siebie i najbliższych straszne objawy choroby. Były takie, jak to opisywał Giovanni Boccaccio w "Dekameronie" po pierwszej wielkiej epidemii, która spustoszyła Europę (także Gdańsk) w latach 1346-1352. "W pachwinach i pod pachą pojawiały się nabrzmienia, przyjmujące kształt jabłka i zwane przez ludzi szyszkami. Wkrótce te śmiertelne opuchliny pojawiały się i na innych częściach ciała...."

- Gdańsk, w przeciwieństwie do Poznania, nie został zamknięty. Nie wpuszczano jedynie polskich flisaków, bo podejrzewano, że to przez nich epidemia dotarła do Gdańska - mówi Piotr Paluchowski, historyk z Muzeum Historycznego Miasta Gdańska. - Początkowo chorych próbowano hospitalizować, potem nie było już miejsca. Z tego czasu pochodzi nazwa Dom Zarazy w Oliwie, gdy w Domu Bramnym urządzono lazaret dla mieszkańców okolicy. Ciała chowano w zbiorowych mogiłach, poza murami Gdańska. Co ciekawe, z miasta nagminnie uciekali lekarze.

Mimo, że dżuma przerażała jak mało która choroba, w XVIII wieku coś już o niej wiedziano, więc próbowano ją leczyć. Pozostali w Gdańsku medycy chodzili w specjalnych maskach w kształcie ptasich dziobów (mieścił on olejki wonne, chroniące przez fetorem zwłok).

- Niektóre praktyki były dość swoiste. Do leczenia stosowano wywar z ropuch. Gotowano je najpierw bez wody, potem zalewano winem i taki wywar podawano chorym. W XVI wieku na Stogach działał szewc, który zasłynął produkcją cudownego rzekomo leku. Tak naprawdę był to jedynie wyciąg z różnych owoców - opowiada Paluchowski. Chorzy chwytali się wszystkiego. Zalecano np. palenie tytoniu i picie alkoholu! Osób nietrzeźwych dżuma miała się nie imać.

W końcu - jak pisze Albert Camus - "dżuma polega na zaczynaniu wszystkiego od nowa".

Tragiczne wydarzenia związane z zarazą zaważyły na dalszych losach społecznych, gospodarczych i politycznych Gdańska i Pomorza. - Epidemia trwała do końca 1709 roku. Wśród 25 tys. zmarłych było wielu rajców, przez to zmieniła się całkowicie struktura miejska, społeczna, ustał handel Wisłą - opisuje Piotr Paluchowski.

Wydarzeniom sprzed 300 lat, a także współczesnym epidemiom poświęcona jest trwająca od czwartku do piątku, otwarta dla wszystkich chętnych sesja naukowa w Dworze Artusa "Dżuma, ospa, cholera". W ciągu dwóch dni wystąpi na niej 16 prelegentów z różnych dziedzin: historii, medycyny i archeologii.

Opinie (134) 8 zablokowanych

  • Już mi lepiej! (6)

    • 17 6

    • niezła paranoja z tą maską musiała być,..

      • 9 4

    • Obecnie panuje inna choroba zwana "budynioza" (4)

      Budynioza polega na opanowaniu umyslow i nieuleczalnej glupocie Gdanszczan, ktorzy wybrali nieudacznika, lesera budynia na 2 kadencje, a w kolejnych wyborach wygra jeden z jego zausznikow i bedzie dalej ten sam syf i upadek miasta.

      • 34 9

      • (3)

        Przecież już powiedział, że będzie kandydował w kolejnych wyborach.
        Jego największy problem to brak konkurenta. Nie czepiaj się mieszkańców, niby na kogo mieli głosować?

        • 6 7

        • to niestety prawda (2)

          nie ma żadnego sensownego kandydata - sami politykierzy uwikłani partyjniacko. Nie ma nikogo myślącego w kategoriach gospodarza, sami cwaniacy kombinujący jaki tu ochłap rzucić motłochowi, żeby się cieszył :-(

          • 3 1

          • (1)

            Jak ta cała polityka. Nikt normalny nie zostaje ani posłem, ani prezydentem czy to miasta czy to państwa... Ludzie pchający się do władzy sprzedając kiełbasę wyborczą czerpią jedynie korzyści finansowe ze swojej posady.

            A może prezydentem powinien zostać wytypowany właściciel-założyciel (nie pseudo-prezes czy dyrektor do spraw niepotrzebnych) firmy prywatnej? Posiadający zaplecze finansowe? Doświadczenie w zarządzaniu finansami? Zero powiązań politycznych?

            • 1 4

            • zarabiający proporcjonalnie od dochodów Gdańszczan

              powiedzmy na jakiś tam procent. im więcej inwestycji ściągnie tym więcej zarobi.

              • 1 0

  • A teraz (3)

    A teraz po mieście i jego ulicach rozprzestrzeniły
    się coraz liczniejsze z dnia na dzień samochody

    Nawet nowo wybudowane na nowych osiedlach
    ulice nie są w stanie sprostać obecnemu natężeniu
    ruchu samochodowego.

    ROZLAłA SIę "NOWA DżUMA" w całym mieście
    KORKI I KORKI I KORKI
    WłADZE UDAJą żE PROBLEMU NIE MA....

    • 67 25

    • ale z Ciebie malkotent

      • 4 9

    • Od korków nie umrzesz człowiecze...

      • 1 1

    • zawsze jest jakieś rozwiązanie...np tramwaj......one w korkach nie stoją... ;) a wokoło ludzię jęczą i jęczą....trochę pogody ducha......Adamowicz zły,Polska młodzież niewychowana...a to za dużo pada...a to za ciepło a to potem za zimno..... ;) Życzę zdrowia i uśmiechu

      • 1 0

  • na Stogach działał szewc, który zasłynął produkcją cudownego rzekomo leku. Tak naprawdę był to jedynie wyciąg z różnych owoców (4)

    Już 300 lat temu stogi to była wylęgarnia patologii i cwaniactwa hehe.

    • 121 14

    • (3)

      nie jedynie ale aż wyciąg z różnych owoców. Niektóre owoce mają magiczną moc. Może więc nie był cwaniaczkiem tylko wybitnym botanikiem...

      • 7 10

      • magiczna moc to ciemne czarownice kiedys tak mówły teraz nazywa się to witaminy itp.

        • 17 1

      • taaak, botanik-magik (1)

        to zupełnie jak dzisiejsi malarze-szpachlarze, spece od remontów.

        • 22 1

        • botanikow tez mozna znalezc

          na pobliskich mokradlach, kiedys widzialem tam wysokie krzaki :)

          • 0 0

  • o choroba...

    • 14 1

  • Adamowicz musi odejść (4)

    dość obietnic i wizualizacji!

    • 68 31

    • Kurfski za Adamowicza... wtedy już nic nie będzie... (2)

      Tylko jedno wielkie darcie paszczy... Pan Jacek mówi, że rząd nic nie zrobił dla stoczni, ale jakoś sam ze swoją partią nie chcą zrezygnować z finansowania partii przez Państwo... A przecież te pieniądze mogłyby pójść na odprawy... No ale ciężko odejść od koryta całej bandzie PiS.

      • 9 16

      • pieniądze

        na odprawy ma Rydzyk ,jego się czepiaj.

        • 6 6

      • śmiała teza że Adamowiczowi Kurski przeszkadza żeby było wszystkim

        • 3 3

    • niech założy maskę medyka

      • 2 1

  • teraz Gdańsk toczy nowa, gorsza zaraza..... (6)

    Jest to plaga Adamowicza i jego zauszników jak Lisicki, którzy doprawadzają to piękne miasto do ruiny a region staje się zacofanymi perferiami kraju........

    • 72 17

    • co ty człowieku wy-pis-ujesz (3)

      co ty człowieku wy-pis-ujesz - jeszcze opone rozpal i na wiec tych nierobów z wasami zasuwaj

      • 3 15

      • Kogo ty tu nazywasz nie robem? Popatrz sie na drogi i na korki

        czy robotnicy ze stoczni za to odpowiadaja?

        • 10 4

      • sam jesteś nierobem jak ta banda urzędasów... (1)

        A Ci ludzie z wąsami walczą o byt swój i swoich rodzin, o chleb, który chce im zabrać ta banda darmozjadów co wszystko sprzedaje albo niszczy!!!!!!!

        • 8 2

        • ...

          pier*****nie. Trzeba poszukać innej roboty a nie palić opony bo nie ma na chleb.
          Zamówień brak, zakład pracy ma same straty ale jaśnie panowie "WALCZĄ O SWÓJ CHLEB". We łbach wam się po przewracało. Po skończonym meczu taka "walkach o miejsce pracy" jest pacyfikowana przez policję. Z wami powinni zrobić to samo.

          • 13 10

    • Znasz tylko dwa tematy... (1)

      Adamowicz i RENOMA....NIE DA SIE TEGO PO PROSTU SLUCHAC.

      • 2 2

      • Napewno da sie to czytac a czy sluchac, tego to nie wiem

        jestes niesamowicie uzdolniony, potrafisz slyszec tekst pisany...

        • 1 1

  • 3 minuty (1)

    3 mnuty a już ludzie zdąrzą do ciekawego artykułu dopisać jakieś bzdurne komentarze... wam się chyba nudzi!!! za robote byście się wzięli!!!

    • 35 26

    • Zgadzam się!

      Żeby dobry komentarz napisać, trzeba go najpierw przemyśleć, poprawić błędy, sprawdzić na Google czy nie było podobnego, przespać się z tym i dopiero potem publikować. Amatorzy!

      • 15 4

  • Dzuma dzisiejszych czasow sa wladze Gdanska ktorzy mieszkancow maja gleboko w powazaniu.. (8)

    Stadion buduja i nic poza tym, tyle bylo planow, opowiadanai bajek o inwestycjach, teraz z tygodnia na tydzien dowiadujemy sie kolejnych cieciach w inwestycjach! Tylko bron boze nie stadion i ECS...
    Nie wazne ze drogi i korki sa wstydem dla naszego miasta, wazne ze na Euro podstadion pojedziemy ponad 30-letnimi, wrakami, tramwajami prostu ze zlomu z Niemiec....
    Adamowicz bardzo wyrozumialy dla inwestorow, w szczegolnosci dla hipermarketow, ktore w dziwnych okolicznosciach nie musza realizowac tego co mialy zrobic...afera z gdansko-sopocka hala, opoznienia z dostawami odswiezonych dortmunderow... oczywiscie wykonawcy zadnych kar nie zaplaca.... oo zobaczcie jaki laskawca sie znalazl!!
    Szkoda tylko ze taki Lisicki chcial podniesc o 800% czynsz dla przedsiebiorcow na gdanskiej starowce.... :/
    Efekt bedzie taki ze kiedys mieszkancy wywioza caly UM na taczkach..

    • 80 9

    • kolejny malkotent.. (6)

      • 3 15

      • kolejny zadolowy z zycia ktoremu do szczescia potrzebne sa tylko kolejne pomniki kindertransportow (5)

        • 11 5

        • Tak, jestem zadowolona z zycia:) (4)

          • 8 9

          • Widac niewiele ci do szczescia potrzeba (3)

            Tak wiec proponuje rezygnacje z internetu aby nie czytac opinii malkontentow...

            • 11 4

            • Ty nic nie widzisz żałosny człowieczku, poza czubkiem własnego nosa! (2)

              i nic mi lepiej nie proponuj, bo nie chce powielac Twojego z****nego losu!!

              • 2 5

              • Masz na imie Buta a na nazwisko Agrogancja

                • 3 0

              • Ty chyba cierpisz na brak partnera albo jesli wogole go masz to

                jest jakas fajtlapa... widac ze swoje frustracje seksualne i zale za brak zaspokojenia wylewasz na ludzi...

                • 3 3

    • Lisickiego całe miasto ma dość

      To jest zaraza Gdańska należy ją zlikwidować wraz z renomą.

      • 8 0

  • Wreszcie jakiś w miarę ciekawy (2)

    artykulik ... i o Gdańsk zahacza :-) Po tych propagandowych poenach pochwalnych o inwestycjach i Budyniu, trochę historii okraszonej cytatami literackimi nie zawadzi. Zamiast PR, odrobina intelektualnej odskoczni.

    • 69 1

    • budyn pisze sie z malej litery

      na duza nie zasluguje

      • 13 2

    • Nie "poenach" tylko "peanach"

      Pean = hymn pochwalny

      • 5 0

  • Teraz w Gdańsku jest epidemia Remomy!!!!! (2)

    Ta zaraza opanowała środki komunikacji i powoduje prawdziwe zniszczenie wśód pasażerów......

    • 30 5

    • Przecież Lisicki uważa że mamy najtańsze bilety w Polsce

      a Panowie którzy pobili niepełnosprawną kobietę sami zostali pobici przez drobną Panią ... :)

      Lisicki wogóle uważa że Gdańszczanie są bogaci i stać ich na bilet za 2.50zł (15 min) przejechanie się śmierdzącym tramwajem....

      Tego szkodnika należy wyelminować w wyborach wraz z Adamowiczem.

      • 1 1

    • Renoma i renoma

      Kupuje miesieczny na ZKM i kwartalny na SKM i nawet ich nie zauwazam, a jak juz tak to czasem mnie smiesza jak tak wleca gromada. Ale od roku nie spotkalem sie aby do kogos w chamski sposób sie odezwali to miał bilet. A i do lewusów, którzy byli bez biletów mimo wszystko podchodza grzecznie. Sytuacja się zmienia jak Gapowicz się zacietrzewia i jeszcze próbuje być mondrzejszy od siebie samego.
      I tak jak kiedys byłem berdzo przeciwny Renomie, to mam teraz wrażenie, że głownie GAPOWICZE non stop płaczą na nich. No bo kase wola wydac na inne przyjemnosci niz kupic bilety. Ale tak samo zycze Wam, pracujcie dla kogos, a potem niech ten ktos Wam nie zapłaci. Miło będzie. A jak go potem do sadu pozwiecie, to bedziecie sie Was czepiał, że go nękacie, straszycie, itp.
      Ale jak w kazdej grupie społecznej i w Renomie są czasem osoby bez kultury, jednak to równiez można zaobserwować wsród niektórych forumowiczów.
      Więc poprostu POLSKA.

      • 1 0

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.