Fakty i opinie

Gdańsk 1943 vs. Gdańsk 2012

artykuł historyczny


Historia daru norweskiej rodziny od czwartku będzie miała kolejną, intrygującą odsłonę. Dzięki przekazanym przez nich zdjęciom na wystawie w Muzeum Poczty Polskiej będziemy mogli odbyć nietypowy spacer po Gdańsku z 1943 i 2012 roku. Zdjęcia tych samych miejsc wykonane po blisko 70 latach będą wisiały tuż obok historycznych.



Przekazane w październiku minionego roku slajdy przez norweskie rodzeństwo Sodenaa, stały się inspiracją do nowej wystawy. Dar zresztą od samego początku intrygował. Norwegowie weszli prosto z ulicy do Muzeum Historycznego Miasta Gdańska w Ratuszu Głównego Miasta i oznajmili, że chcą przekazać kolorowe slajdy wykonane w Gdańsku podczas wojny. W 1943 roku zrobił je ich ojciec, który studiował wtedy w gdańskiej politechnice.

Część tych slajdów w lutym znalazła się na wystawie darów jakie otrzymuje MHMG "Niniejszym przekazuje". Była tam jednak prezentowana w formie multimedialnej. Od czwartku dar będzie miał osobną wystawę w Muzeum Poczty Polskiej, "Spacer po Gdańsku. Gdańsk na fotografii w 1943 i 2012 roku".

- Na tej wystawie będziemy mogli dokładniej przyjrzeć się dawnemu i współczesnemu miastu. Zdjęcia miasta sprzed blisko 70 lat będą wisieć tuż obok wykonanych w tym samym miejscu, ale współcześnie. Wybraliśmy zdjęcia w taki sposób, by można było zachęcić odbiorcę do spaceru - wyjaśnia Katarzyna Piotrowska, kustosz MHMG.

Jak się okazuje, zadanie wbrew pozorom nie okazało się łatwe. Jak wiadomo Gdańsk, zniszczony podczas II wojny światowej, znacznie się zmienił. Kustosz, szczególnie w kilku przypadkach, musiała nieźle się nagłowić, by wskazać dokładne miejsce w teraźniejszości. Kłopotliwych miejsc było kilka.

- Nie od razu udało się umiejscowić np. zdjęcia, na którym widać obelisk i wiele kamienic. Okazało się, że obecnie jest to miejsce gdzie stoi pomnik Sobieskiego. Z tamtych kamienic zachowały się, i to mocno przebudowane, jedynie trzy - wyjaśnia Ewa Grela, artysta fotograf, na co dzień pracująca w MHMG.

Bardzo zmieniał się też teren w okolicy dworca PKP, szczególnie w miejscu, gdzie obecnie jest kino Krewetka. Kiedyś były tam okazałe, piękne budynki.

Najmniej problemów sprawiała Długa czy Długi Targ, bo tu w miarę wiernie dokonano odbudowy charakterystycznych budynków. Zachowało się też sporo kamienic z Nowego Portu, widocznych na dawnych zdjęciach, choć teraz z już "odrapanymi" tynkami.

Dla artystki, poza architekturą, ważne było też pokazanie przypadkowych przychodniów, mieszkańców Gdańska współcześnie. Będzie można więc porównać modę czy fryzury sprzed lat.

- Nie mogliśmy skorzystać ze wszystkich dawnych kadrów, część się powtarzała, a niektóre zwyczajnie nie zachęcałyby do spacerów. W miejscu, gdzie widać np. Dom Zdrojowy w Brzeźnie, obecnie jest rozpadający się płot - tłumaczy Magdalena Grus, kuratorka wystawy w Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku.

Wernisaż wystawy odbędzie się w czwartek o godz. 14. Będzie można ją oglądać w Muzeum Poczty Polskiej jedynie do 19 maja.

Opinie (191) ponad 10 zablokowanych

  • miasto Gdańsk (18)

    Gdańsk był piękny, jest piękny i będzie piękny

    • 242 56

    • był

      teraz go przerabiają na autostrady, tak spaprać takie piekne miasto.

      • 29 11

    • a to ciekawe zaprzeczenie

      • 6 5

    • a to ciekawe zaprzeczenie

      • 2 7

    • Z wyjątkiem

      dziury wstydu przed NOT-em...
      Na jesieni będzie chyba 15 rocznica...

      • 24 1

    • Gdańsk był tak piękny (8)

      że pruscy urzędnicy przed pierwszą wojną światową mogli w Gdańsku iść na wcześniejsza emeryturę w porównaniu z urzędnikami w innych niemieckich miastach a raz na kilka lat brać roczny urlop by móc stąd wyjechać i podratować zdrowie. Taki był piękny, że wszyscy traktowali go jak miejsce zsyłki. Skończmy z mitologizowaniem historii. Poza paroma ulicami głównego miasta oraz okolicami błędnika i Wałów Jagielońskich wszędzie dookoła rozciągały się biedne brudne dzielnice gdzie kamienice waliły same z siebie dlatego przed wojną większość miała fasady i wnętrza z początków XX wieku i nie potrzeba było do tego zniszczeń wojennych. To co było lepsze to z pewnością brak takiej ilości reklam tak jak teraz i mniejszy ruch samochodowy, ale smród i brud był dużo większy.

      • 14 23

      • (5)

        ŚLEDZI D.UPA BOLI ŻE ICH WIOCHA PRZED I WOJNĄ BYŁA ZBIOROWISKIEM ZACHLANYCH KASZUBÓW POŁAWIAJĄCYCH FLĄDRY

        W SUMIE NIC SIE NIE ZMIENILO OD TAMTEGO CZASU, PROCZ JESZCZE WIEKSZEGO ZJAZDU BUFONADY I POLACTWA

        • 23 12

        • Gdynia

          Gdynia nie była wioską rybacką! Miała prawa do połowu, ale to nie to samo.

          • 2 5

        • co Ty się tak napinasz na tą Gdynię?

          bucu

          • 3 4

        • A co to ma do rzeczy?

          Idź leczyć swoje frustrację gdzie indziej.

          • 3 3

        • (1)

          a ty skad przyjechales? w ruskim wagonie, razem z rodzina i krowka z bialoruskich bagien? pewnie twoja rodzina sie pierwsze dwa pokolenia przyzwyczajala do kanalizacji :))

          • 2 1

          • z centralnej Polski,z mazowsza

            ale co ty mozesz wiedzieć jak w z ziemniakami na targ przyjechałeś i tak zostaliście miastowymi

            • 2 0

      • Gdańsk był tak piękny

        Dziki Rex nie wiesz co piszesz!! A co warszawa jest lepsza ? Która to przyciąga wydawaniem pieniędzy w błoto jak stadion, czy śmierdzące bydło które tam mieszka. Po 2 wojnie wszyscy Polacy pomagali ją odbudowac a teraz jak się przyjedzie to się krzywo na ciebie patrzą. Miasto przemądrzałych cwaniaków. A może kraków ? Miasto gdzie większośc ludzi to studęci, komunikacja to dno, wystarczy jeden granat i po mieście. Wrocław?

        • 4 2

      • Zajmij się oprowadzaniem wycieczek śladami modernizu,

        wymyślonego dla potrzeb gdyni.To takie same zabytki jak falowce na Przymorzu.

        • 5 1

    • był piękny (1)

      teraz to już tylko masówka, hotele, banki i dziury.
      szczerze to wolałbym przeżyć trochę czasu w 1943 w Gdańsku i nacieszyć się widokiem pięknego miasta, a potem polec na wojnie, niż teraz wychodzić dzień w dzień z domu i oglądać to badziewie które się szerzy na ulicach. Od rozkopanych terenów, które wszyscy mają gdzieś, po rzeszę matołów szczających gdzie popadnie.

      Turyści na euro będą mieli co oglądać. w końcu doły wypełnione wodą i zarośnięte bujną wodną roślinnością w centrum miasta to nie lada atrakcja.
      Żal totalny

      • 24 7

      • xyz

        Świetny komentarz, idealnie oddający i moje zdanie... Danzig był piękny, Gdańsk to dolina rozpaczy.

        • 6 1

    • To było piękne miasto... A potem przyszły polacz.ki i wszystko zaprzepascily! (1)

      • 14 7

      • Nie,a potem przyszedl rusek i wszystko zniszczyl kolezko :)

        • 13 6

    • GDAŃSK - MIASTO ŚMIECI

      plujecie na Gdynię a tam wiedzą co to kosz na śmieci w przeciwieństwie do wielkich panów z Gdańska, wróciłem tu po dwudziestu latach i widzę ten sam syf! Nie martwiło by mnie to ale inne miasta poszły daleko do przodu. Czy to się wam podoba czy nie, taka jest prawda!

      • 5 2

  • : ) (2)

    Jeśli chodzi o wyspe spichrzów to nic się nie zmieniło.....

    • 134 16

    • zmieniło się w 1943 wyspa lśniła dziś jest ruiną ... jak pół Gdańska (1)

      • 32 8

      • Jak by większość mieszkańców nie zamawiała 5 piw i dumnie tworzyła oddziały SS, to by miasto nie zamieniło się w gruzowisko w 1945.

        • 5 6

  • k. (3)

    najpiekniejsze miasto! moje miasto! :-)

    • 116 28

    • Lwów

      • 10 7

    • żadne twoje i żadne najpiękniejsze

      syf i kiła jakich mnóstwo

      • 8 13

    • tak jest - Gdańsk Moje Miasto! nic tego nie zmieni

      • 9 2

  • : ) (22)

    Nie oszukujmy się Niemcy niestety byli lepszymi gospodarzami....

    • 223 36

    • (10)

      A kiedyż to mieli okazję - jako lepsi gospodarze - lepiej podnieść Gdańsk z całkowitej ruiny?

      • 25 5

      • (4)

        A został podniesiony? Bo ja widzę walący się Bangladesz owinięty plastikowymi bannerami reklamowymi, tu i ówdzie pozatykany styropianem.

        • 19 12

        • Nie przesadzacie z tym krytykowaniem? (3)

          Wiele się zmieniło, ale trzeba wyjrzeć przez okno.

          • 11 5

          • jak spojrzę przez okno widzę (2)

            cholernych gdańszczynian, którzy leją pod śmietnikiem, albo chleją na ławkach. Jak spojrzę z innego okna to widzę jak chleją na mieście, nie przestrzegają kodeksu ruchu drogowego i się drą nawaleni po nocach... no, wiele się zmieniło - na gorsze. Gdańsk powinien należeć do Niemiec, a polaków powinno się stąd wywieść.

            • 6 10

            • gdańszczanie (1)

              Gdańszczanie już dawno zniknęli.A to co widzisz to potomkowie repatriantów którzy przyjechali tu po wojnie z różnych miast i wioch z terenów wyzwolonych,a kulturę i zachowanie społeczne wynosi się w dużej mierze z rodzinnego domu.

              • 8 7

              • A ty co dumny Niemiec, co nienawidzi Polaków? Taką sama opinię mieli o Polakach Niemcy tuż przed wejściem do Polski w 1939. A w Gdańsku aż się gotowali, żeby wykończyć Polaków w Stutthofie.

                • 5 6

      • (4)

        Gdyby ruski nie zburzyli Gdańska nie trzeba by odbudowywać.

        • 17 1

        • Gdyby nie wojna wywołana przez niemiaszków to ruscy by się nie znaleźli w Gdańsku w 1945. Jak się zamawiało 5 piw to trzeba było przewidzieć konsekwencje nacjonalizmu i nazizmu.

          • 7 4

        • (2)

          Jakby Niemcy się wycofali to też by było inaczej. Ruscy jak zawsze źli, ale oni zdobywali to miasto, a obrońca się bronił. Ruscy jak w średniowieczu mieli zagłodzić przeciwnika? Fakt że zrobili wiele złego w trójmieście, ale nie umniejszamy winy szkopów.

          • 4 2

          • (1)

            Zgadzam się, a skoro słyszy się, że w Gdańsku nie mieszkali Niemcy tylko gdańszczanie to jakim cudem tak wiele tych niby nie Niemców witało pancernik Schleswig-Holstein, a później Hitlera, no i po co tym osobom był potrzebny jego portret na ścianie? Dlaczego jako gdańszczanie wywieszali flagi III Rzeszy i cieszyli się z likwidacji ich państwa WMG i wcielenia do III Rzeszy? To w końcu w Gdańsku mieszkali Niemcy czy gdańszczanie? Bo teraz garstka potomków tych osób dumnie mówią, że oni nie są Polakami, ani Niemcami tylko gdańszczanami, zakłamanie?

            • 3 0

            • czy na pewno wszyscy witali Hitlera?

              moi krewni nie witali ze wszystkimi konsekwencjami-represje,kz,wysłanie na front.powtarzam nie wszyscy w tym miescie witali hitlerowców....

              • 0 0

    • zacznijmy od tego, że niemcy Gdańsk zbudowali (1)

      w takiej formie jaką zniszczono po przejściu frontu.

      Tego niestety już nie da się odzyskać - szkoda.

      • 18 19

      • Niemcy nie zbudowali Gdańska!!! - zbudowali GO DUMNI GDAŃSZCZANIE ..... wielu narodowości wspaniali umysłem i czynem ludzie!!

        • 12 5

    • szczegulmie ci po 33 roku.

      • 5 4

    • GDAŃSCZANIE

      Adamowicz nie morduj handlu Polskiego !

      • 4 16

    • lepszymi niz komuchy o mentalosci sowieckiej

      ale nie lepszymi niz Polacy

      • 4 1

    • dla folksdojczy owszem
      ale Polacy wiedzą że niemcy zagarnęli piękny Polski Gdańsk podczas rozbiorów i drogą germanizacji i prześladowań walczyli z tamtejszą polską ludnością
      i dziś są jeszcze ludzie majacy czelność mówić że złodziej to "gospodarz" a majątek ukradziony to jego "własność"

      • 3 6

    • (4)

      Nawet za komuny Polacy byli o wiele lepszymi gospodarzami niż prusacy przez cały okres zaborów. Wyraźny rozkwit Gdańska był tylko wtedy, kiedy rządzili Polacy. Dzisiaj niestety rządzą ci, dla których "polskość to nienormalność".

      • 3 9

      • xyz (1)

        Yhy, jasne. Zwłaszcza dziś Twoi kochani Polacy gospodarzą Gdańskiem cudownie. Nie to co ci wstrętni Niemcy, którzy Hamburg (miasto w pewnym sensie bliźniacze) odbudowali po dużo większych zniszczeniach, czyniąc z niego perłę północy.
        A wyrwane z kontekstu slogany, tak ukochane przez Kaczyńskiego, zostaw dla siebie.

        • 8 4

        • dobrze że nie twoi
          tylko po co uzywasz języka obcego sobie narodu?
          jesteś tak mierny że nie posługujesz się swoim?

          • 1 3

      • (1)

        Najpierw sprawdź "Gdańszczaninie" kim byli Prusowie, Prusacy i inni Prusopochodni. Jest tam niezłe zamieszanie, a niestety dla wielu Prus=Niemiec

        • 1 2

        • Prawdziwi Prusacy zostali wymordowani przez Krzyżaków czyli Niemców, po czym osiedlili podbite tereny i utworzyli własne państwo, które później zostało wcielone do państwa niemieckiego jak ono tam się wtedy nazywało.

          • 1 0

  • odbudować danziger hof!! (10)

    na pohybel niedorobionym fanom krzywych domków i modernistycznych klocków z betonu

    • 181 18

    • TYLKO NIE TO!!!

      TO PRZEDWOJENNE STRASZYDŁO PRZYSŁANIAŁO WIDOK NA GŁÓWNE MIASTO, NA KTÓRE MILE SIĘ SPOGLĄDA OBECNIE PRZEJEŻDŻAJĄC SAMOCHODAMI, AUTOBUSAMI I TRAMWAJAMI.
      NIE CIERPIĘ BUDYNIOWYCH SZKLANYCH AKWARIÓW W HISTORYCZNYM CENTRUM GDAŃSKA, ALE TO BYŁABY PORÓWNYWALNA KATASTROFA

      • 9 29

    • Jasne, (6)

      i jeszcze odtworzyć obok przed Bramą Wyżynną pomnik Wilusia - przestańcie ludziska marudzić.
      Też uważam, że ten hotel zniszczyłby urok tego miejsca.
      Jeśli już to postawić duży pomnik tego, któremu miasto zawdzięczało swój złoty wiek - królowi KAZIMIERZOWI JAGIELLOŃCZYKOWI.

      • 12 23

      • hmmmm... (5)

        Złoty wiek zawdzięcza Hanzie ;)

        • 17 8

        • Nie, (3)

          Hanza zwykle skupiała swe zyski w miastach na obszarze dzisiejszych Niemiec, zwłaszcza Lubeki.
          Dopiero po wojnie 13-letniej przyłączenie Gdańska do Korony (spław do Gdańska Wisłą towarów z Polski i Rusi) i uzyskane przywileje od Kazimierza Jagiellończyka, m. in. wyłączność na pośrednictwo między sprzedającymi a kupcami zagranicznymi sprawiły, że Gdańsk stał się największym miastem nad Bałtykiem i jednym z najbogatszych w tym rejonie. W tym czasie raczej z Hanzą miał zatargi, a ta zresztą już upadała.

          • 12 4

          • Jagiellończyk niczego nie "dał" (2)

            On tylko zawarł z Gdńaskiem umowę, która go zobowiązała do tych przywilejów. Gdańsk był na tyle silny - właśnie dzięki Hanzie - że stawiał polskiemu królowi warunki zawarcia sojuszu, a nie cokolwiek mu "zawdzięcza". Król Kazimierz wypełnił tylko swoje zobowiązania. Nic ponadto.

            • 5 2

            • RADZĘ DOBRZE ODROBIĆ LEKCJĘ Z WOJNY TRZYNASTOLETNIEJ (1)

              a potem się przemądrzać. To Jagiellończyka na kolanach delegacja Gdańska prosiła o pomoc w wyzwoleniu się od Krzyżaków. Ale też prawdą jest, że Gdańsk poniósł duże koszty w tej wojnie. Do dzisiaj na szczęście zachował się Kazimierzowski dokument z królewskimi pieczęciami, w którym Kazimierz nadaje przywileje miastu, a nie miasto nadaje przywileje Kazimierzowi.
              Na stosunkach z Hanzą natomiast Gdańsk wychodził jak przysłowiowy "Zabłocki na mydle" i nie mydlmy nią oczu.

              • 1 4

              • wojna 13-letnia

                ..Gdansk dzieki Hanzie zyskal pozycje Europejskiej metropolii... a wojna 13-letnia -mimo, ze prowadzona z decydujaca pomoca wojsk krola polskiego- byla jednak finansowana z kasy miast pruskich... w przewazajacej czesci kasy miasta Gdanska...

                • 0 0

        • no jasne

          bo sami produkowali te zborze, które stąd płynęło na zachód heh. żenua

          • 0 2

    • i adolfa tez wykopac

      razem z michelem debilem niech se chlopaki pozyja i zforsterem trzecim

      • 5 2

    • na złość mamie

      odmrozisz sobie uszy, lol

      • 0 0

  • Zdecydowanie lepszy ten z 1943 (8)

    i wszystko szlak trafił przez czerwoną hołotę... :(

    • 202 24

    • polacy też niestety nie byli lepsi (2)

      choćby taki lech kadłubowski, który to zbudował lot w miejscu dawnego hotelu, zeszpecił pocztę na długiej oraz teatr wybrzeże

      • 32 6

      • to nie byli Polacy (1)

        jw

        • 4 1

        • racja

          to 'nie byli' polacy - to wciąż są polacy. Pieprzona hołota, której miejsce jest pod ziemią

          • 5 2

    • nie żebym lubił czerwoną hołotę, (4)

      ale sam powiedz - kto zaczął? :)

      • 15 4

      • (2)

        Zaczął onkel Adi tylko dlatego, że się za bardzo wyrwał przed szereg i nieprzygotowany jeszcze diadia Josip zdążył wystartować dopiero trzy tygodnie później..... nieuświadomionym przypomnieć pragnę - pakt Ribbentrop-Mołotow.

        • 13 1

        • (1)

          hehe, trollencio z czym ty do ludzi :)
          za 10 lat z nową ustawą programową nikt nie będzie wiedział że wojna była, a co dopiero jakieś pakty, haha :P

          • 6 3

          • Myślę że już mają poważne problemy z tą wiedzą. Który to rzecznik dwudziestopięcioletni po europeistyce ostatnio twierdził, że stan wojenny rozpoczął się w 1988?

            • 9 0

      • Brunatna do spółki z czerwoną.

        Albo na odwrót.

        A właściwie, to czerwona próbowała dużo wcześniej, niż brunatna w ogóle powstała. W 1920 roku.

        • 12 0

  • :] (2)

    Gdansk jest piekny...

    • 65 16

    • (1)

      Gdańsk BYŁ piękny i MÓGŁBY być piękny. A na razie JEST: ohydny, brudny, nieprzejezdny, walący się, zaniedbany, pełen dziur i blaszanych płotków, owinięty - jak całunem - kilometrami plastikowych bannerów.... upstrzony, jak wykwitami wstydliwej choroby, budami z sidingu oferującymi hot-dogi, kebab i piwko.

      Moja dusza łka gdy widzi ten gwałt.....

      • 17 3

      • Przy okazji innego artykułu pisałem na tym portalu o tym czy warto inwestować w niepiękne, a wręcz obskurne dzielnice. Dalej twierdzę, że warto. W Gdańsku dużo zmieniło się na lepsze. W czasach PRL-u buł tu totalny syf. Komunistyczna władza nie myślała nawet o tym, żeby cokolwiek zrobić dla niemieckiego miasta. Dostaliśmy tylko "wspaniałą" granitową płytę na Długiej i płyty na Długim Targu. To rzeczywiście "poprawiło" wygląd tej części miasta. Czy ktoś pamięta wspaniały napis "Nigdy więcej wojny", który przez długie lata odbudowywał Wyspę Spichrzów? Teraz jest coraz czyściej i schludniej, choć sam przyznaję, że można by, w tym czasie zrobić więcej. Tylko, że musimy przebudować i odnowić całą Polskę, no i dlatego brakuje pieniędzy na nas piękny, stary Gdańsk. Ja się ciebie pytam, trollencio, coś ty dla Gdańska zrobił? Dlaczego tylko utyskujesz i rzucasz kalumnie? Gdańsk był i będzie piękny, ale najpierw musimy go sami posprzątać.

        • 5 1

  • Czy Wy nie potraficie robić zdjęć z tych samych ujęć??? (2)

    • 122 5

    • godziny otwarcia muzeum Poczty

      poniedziałek nieczynne
      wtorek 10.00 - 15.00
      środa - piątek 10.00 - 16.00
      sobota - niedziela nieczynne

      to raczej ludzie pracujący nie mają szans na zobaczenie...szkoda

      • 0 0

    • godziny otwarcia muzeum Poczty

      • 0 0

  • budynek obok bramy wyżynnej z 1943r (6)

    Ten budynek co stał w 1943 zamiast obecnego LOT-u był po prostu piękny. Czemu nie został odbudowany lub nie postawiono podobnego budynku, tylko jakieś niby nowoczesne brzydkie coś...

    • 121 12

    • (5)

      Cud, że tak szybko po wojnie zdołano odbudować większość starego miasta, a ty się czepiasz poszczególnych budynków. Jak masz pretensje, to raczej do nazistowskich włodarzy Gdańska i jego mieszkańców sprzed marca 1945. Niemiecka hołota obróciła większość Europy w gruzowisko i wymordowała miliony ludzi, a kupę milionów zginęło na froncie.

      • 5 16

      • Wieksze pretensje mam do... (4)

        ...sowieckich bandytów, którzy razem z Hitlerem rozpętali wojnę, którzy zabili więcej od niego niewinnych ludzi, którzy zniszczyli Gdansk.

        • 9 1

        • (1)

          Sowieccy bandyci razem z Hitlerem rozpetali wojne. Wez ty sie balwanie nie kompromituj i wracaj do ksiazek. Co to bedzie dopiero jak Tusk zmniejszy liczbe godzin historii w liceach. Barany beda twierdzic ze Japonia sama spuscila na siebie dwie bomby atomowe, a wojne wypowiedzieli kozacy pedzacy na niemieckie czolgi podczas bitwy pod grunwaldem..

          • 3 4

          • Nie rozumiem. Przecież to historyczna prawda ze "Sowieccy bandyci razem z Hitlerem rozpetali wojne."

            • 5 4

        • (1)

          No to skoro według Ciebie Niemcy "rozpętali wojnę" to zgodzisz się, że są sami sobie winni, że przez tą wojnę uległ zniszczeniu Gdańsk. Wystarczy pojechać kilkadziesiąt kilometrów za Gdańsk do obozu koncentracyjnego Stutthof i człowiek od razu rozumie, czym była nazistowska niemiecka część mieszkańców przedwojennego Gdańska.

          • 2 2

          • Co to za stwierdzenie, że 'według Ciebie Niemcy "rozpętali wojnę"'? To ja mogę mieć inne zdanie i 'wg mnie Polacy rozpętali wojnę'?

            To, że Niemcy z sowiecką Rosją rozpętali wojnę jest historycznym faktem, a z faktami się nie dyskutuje.

            • 2 4

  • W 1943R. BYŁ WOLNY RYNEK , NIKT MIESZKAŃCOM NIE GRABIŁ TOWARU (5)

    A za oddawanie takiego tunelu za " grosze" przez 20 lat szło się do Stutthofu.

    Dzisiaj klika robi co chce.

    • 73 16

    • Dla łapówkarzy nie było litości , dowodem obóz dla SS na Maćkach (2)

      dzisiaj klika zrujnowała Polskę

      • 6 2

      • (1)

        hahaha to obóz ss w Matzkau był więzieniem dla łapówkarzy? no ciekawe. A powyżej następny mądry o wolnym rynku w samym środku wojny prowadzonej przez totalitarne państwo. Ot historycy :-)))

        • 5 2

        • Doucz się

          osiolku

          • 0 3

    • (1)

      Do Stutthofu szło się za bycie choćby Polakiem i wielu mieszkańców przedwojennego Gdańska tam właśnie zginęło, a powód ---> nie jesteś Niemcem, tylko Polakiem.

      • 4 0

      • Zgadza się, gdy do władzy dorwali się kumple ż-bolszewii.

        ale w temacie biega o co innego, mianowicie, w Gdańsku czy potem w Rzeszy, łapówkarze nie mieli lekkiego życia, koleś kolesia nie osłaniał.

        Np. jesli ss-man coś schował do kieszonki to lądował w obozie na Maćkach a tam nie mieli miło oj nie.

        • 1 0

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.