• Kino
  • Mapa
  • Ogłoszenia
  • Forum
  • Komunikacja
  • Raport

Kładka św. Ducha jak ulotna symboliczna rzeźba na wodzie

Najnowszy artukuł na ten temat Trwa montaż przęseł na moście Stągiewnym

Najnowszy film pokazujący widok i działanie planowanej kładki.


Niedawno minął miesiąc od uruchomienia kładki na Ołowiankę, a jeszcze w tym roku ruszy budowa kolejnej, unikatowej, obrotowej kładki, prowadzącej z Długiego Pobrzeża na Wyspę Spichrzów zobacz na mapie Gdańska. Szczegóły związane z jej konstrukcją, wyglądem, a także z kłopotliwymi formalnościami, wyjaśnia Cezary Bednarski, architekt o międzynarodowej sławie, tworzący i mieszkający w Londynie.



Podoba ci się obrotowa kładka św. Ducha?

Zobacz wyniki (1675)
Katarzyna Moritz: Czym się pan inspirował, projektując kładkę w formie obrotowej?

Cezary Bednarski, architekt, właściciel Studio Bednarski Ltd. w Londynie: Funkcjonalną logiką i kontekstem urbanistycznym. Moim zdaniem podnoszone kładki w kontekście Gdańska są nieporozumieniem, tak wizualnym, jak i funkcjonalnym. Wizualnie naszym celem było stworzenie obiektu, który po tym, jak kładka połączy się z wyspą, stanie się ulotną symboliczną rzeźbą na wodzie.

Czytaj też: Jesienią ruszy budowa kładki św. Ducha

Jak mówi moja znajoma, która zrobiła plan generalny dla Wyspy Spichrzów, to projekt dla jubilera, a nie dla kowala, tak na etapie projektowania jak i wykonawstwa.

Założenia konkursowe były takie, by kładka jak najmniej ingerowała w przestrzeń, niemniej pewna ingerencja jest niezbędna, choćby przy nabrzeżach.

- Ingerencja będzie minimalna. Jedynie unoszone słupkowe bramki, które parkowane będą pod poziomem chodnika, będą zainstalowane na krawędzi nabrzeża. Będą one odcinały dostęp na kładkę zanim nastąpi jej obrót.

Jakie ciekawe materiały będą wykorzystane przy budowie kładki?

- Nie będzie niezwykłych materiałów. Strukturalny kadłub kładki będzie wykonany ze stali nierdzewnej. Jego widoczne strony będą wykończone procesem Pintex, który ma dwie funkcje - wizualnie tworzy delikatną fakturę, a jednocześnie polepsza odporność stali na warunki klimatyczne. Boczne, górne pochylone panele okładzinowe na linii poręczy, będą wykonane z polerowanej stali nierdzewnej i jak lustro będą odbijały wodę.
 
Bardzo ważnym elementem kładki będzie wyspa, czy może pan szerzej wyjaśnić jej funkcje i wygląd? 

- Wyspa ma dwie funkcje, praktyczną i symboliczną. Kładka po obróceniu musi być chroniona przed kolizją ze statkiem. Betonowa wyspa obłożona kamieniem chroni kładkę przed uderzeniem przez jednostki pływające. Inna opcją byłyby odbojnice, które nie tylko by zawęziły szerokość kanału nawigacyjnego, ale też byłyby agresywne wizualnie w kontekście wąskiej rzeki, tak jak agresywne są odbojnice nowej kładki na Ołowiankę.

Symbolika wyspy jest otwarta do rożnych interpretacji, dla nas nawiązuje ona do okrętu podwodnego ORP Orzeł, który tragicznie zaginał na początku II wojny światowej.
 
Czytaj też: Studio z Londynu zaprojektuje obrotową kładkę św. Ducha nad Motławą

Czy pana pracownia będzie realizować projekt wykonawczy i będzie nadzorowała budowę kładki? Będzie pan osobiście przyjeżdżał?

- Podejmujemy tylko projekty, nad którymi mamy całościową kontrolę. Oglądany z perspektywy brytyjskiej projekt jest trochę dziwny, jeżeli chodzi o to jak się rozwija. Dziwna jest tez nasza pozycja przy nim, bo zmuszono nas do przyjęcia roli podwykonawcy dla lokalnej firmy inżynierów i nie mieliśmy wyboru z kim byśmy chcieli współpracować.
 
Jest pan architektem z wieloletnim doświadczeniem, mosty to jedna pana głównych specjalizacji. Który z projektowanych obiektów był najbardziej wymagający lub spektakularny?

- Do tej pory wygrałem 13 międzynarodowych konkursów na mosty rożnej wielkości, brałem też udział w projektowaniu ponad 40 mostów i kładek. W zeszłym roku skończyliśmy rozsuwany most pieszo-rowerowy przez główny port w Kopenhadze. W tamtym konkursie pobiliśmy śmietankę projektantów, włącznie ze śp. Zahą Hadid. Posiwiałem przy realizacji tego projektu, ale to długa historia.



Dane techniczne kładki św. Ducha, której inwestorem, nie jest miasto, ale deweloperska spółka Granaria, zabudowująca północy cypel Wyspy Spichrzów.

  • czas otwierania przęsła 2 minuty
  • długość całkowita 49,31 m
  • rozpiętości przęseł 28,85 m + 20,29 M
  • szerokość całkowita 4,5 m
  • szerokość użytkowa 4,0 m
  • minimalny prześwit pionowy pod obiektem 1,18 m (dla średniej wody)
  • maksymalny prześwit pionowy pod obiektem ok. 2,22 m (dla średniej wody)
  • pozioma skrajnia żeglowna 25,9 m
  • kąt obrotu konstrukcji 90º


Cezary Bednarski
Cezary Bednarski fot. archiwum prywatne
Architekt Cezary Bednarski, absolwent Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej (rok 1979). 35 lat oświadczenia zawodowego, rozpoczętego od nadzoru budowlanego przy budowie 44-piętrowego hotelu Marriott w Warszawie, obejmuje szeroką gamę budynków o różnych funkcjach, wnętrza, mosty, estetykę inżynieryjną, jak i planowanie urbanistyczne. Zwycięzca w 23 międzynarodowych i brytyjskich konkursach architektonicznych i urbanistycznych, w tym 13 na mosty i kładki (m.in. Kopenhaga, Gdańsk, Paryż, Cardiff, Helsinki, Rzym i Carlisle).

Laureat różnorodnych nagród, w tym Manser Medal 2001, nadany za najlepszy dom jednorodzinny zrealizowany na terenie Królestwa Wielkiej Brytanii miedzy 1998 i 2001, i dorocznych nagród RIBA. Członek Królewskiego Instytutu Architektów Brytyjskich (RIBA) i członek puli sędziów konkursowych RIBA.

Założyciel i dyrektor mieszczącego się w Londynie Studio Bednarski Ltd i były dyrektor, współzałożyciel firmy Studio E Architects w Londynie. Wykłada i publikuje na forum międzynarodowym na tematy związane z architekturą, projektowaniem mostów, transportem, fotowoltaiką i projektowaniem energooszczędnym.

Opinie (279) ponad 10 zablokowanych

  • ta kładka (55)

    to absurd, nikomu nie potrzeby

    • 258 193

    • (5)

      Ja lubie obrotowe kładki

      • 28 7

      • nawet mogła by być ale nie z barierkami ze star treka (3)

        Konserwator powinien zadbać o barierki pasujące do klimatu tego miejsca.
        Mam nadzieje że wśród pięknych kamieniczek nie powstanie jakaś szklano ledowa kupa bo tego nie chciał bym mieć na pamiątkowym zdjęciu z Gdańska.

        • 4 10

        • Na "pamiątkowym zdjęciu z Gdańska"...

          / fb

          • 1 2

        • Na "pamiątkowym zdjęciu z Gdańska"... (1)

          ...będziesz miał Neptuna i całe Główne Miasto. Obok GM są realizowane nowe inwestycje, którymi my, Gdańszczanie, jesteśmy żywotnie zainteresowani. Gdańsk jest miastem nowoczesnym, rozwijającym się. Nie jesteśmy żadnym skansenem. Nie znam żadnego współczesnego miasta, w którym turyści mieliby decydować, jak mają żyć mieszkańcy... :P

          • 8 20

          • zabytki nie są dla turystów, są na obecnych i przyszłych pokoleń

            coś bajdurzysz

            • 8 2

      • zupełnie jak w Hogwarcie

        • 8 0

    • (1)

      Mnie potrzebny.

      • 22 18

      • Ty z Grobli Angielskiej. Jakby tata tyle nie pił a mama nocowała w domu to byś wiedział, że ta kładka drogi do meliny tobie nie skróci. Nawet trzeźwemu.

        • 18 20

    • Znowu budyniowicz robi dobrze deweloperce! (18)

      • 43 32

      • Znowu trol z PiS-u (4)

        • 27 33

        • W Internecie aż roi się od pisowskich trolli (3)

          Rząd się boi, bo poparcie leci na łeb na szyję, więc płatne trolle ciągle w natarciu.

          • 27 32

          • (2)

            Jakie wy sobie bajki nawzajem wmawiacie hehe.

            • 17 4

            • "Lajki" - myślałem, że chociaż PiS-trolle używają języka polskiego. (1)

              • 6 6

              • ta POpierdółki to dopiero ciemnota

                tylko czemu najwięcej jej jest w Gdańsku ? zza Buga ?

                • 4 6

      • ta kładka jest absolutnym skandalem i lizaniem się z deweloperem (12)

        za kasę Gdańszczan. To jest dojście do ich hotelowców, bo Zielonym się nie chce łazić. Straty wizualne, korki, straty dla białej floty wreszcie finansowe, w końcu to Gdańsk będzie utrzymywał prywatną przeprawę dla hotelu i apartamentów, tę kadkę!, to my wszyscy będziemy robili bogaczom na kolanach.

        • 25 16

        • jest budowana w ramach prywatnej inwestycji (6)

          Nie miasto za nia placi.

          • 8 10

          • miato będzie utrzymywało! 600 tysięcy rocznie kosztuje ta nowa na Ołowiankę (2)

            ta też ma iść z kasy Gdańska, tego artykuł ci nie powie, bo to agitka

            • 14 5

            • "tego artykuł ci nie powie, bo to agitka" (1)

              Rozumiem, że tylko ty znasz prawdę, i tylko ty jesteś w stanie nam ją powiedzieć. Że tylko ty jesteś jedynym sprawiedliwym, i że tylko ty nie prowadzisz "agitki" :P

              • 2 11

              • przecież były artykuły, że kładka ma być utrzymywana przez Miasto

                kim ty jesteś człowieku, że tak bezkarnie bajdurzysz?

                • 13 1

          • Tyle, że przestrzeń Głownego Miasta nie jest prywatna... (2)

            • 11 2

            • Jest prywatna (1)

              Zawsze była prywatna, prawie zawsze, oprócz dosłownie kilku małych lokali - w socjalizmie! :P

              • 5 6

              • nie jest trąbo, jest nasza, wspólna, to Polacą ją odbudowali

                a wspólnotę tworzy wpis do rejestru zabytków i Pomnik Historii

                • 7 3

        • To nie "za kasę Gdańszczan"... (1)

          ... jeśli chcesz się z sensem wypowiedzieć, to najpierw przeczytaj dokładnie...

          • 1 5

          • czytam dokładnie, za kasę i to podwójnie

            inwestycje w ramach PartnerstwaPublicznoPrywatnego a więc w zamian za nasz grunt, dew robi sobie kładkę. :D Koszty utrzymania kładki w c a ł o ś c i po stronie Miasta

            • 15 0

        • (2)

          Trochę przykre, że przez kilkadziesiąt lat nie wybudowano kładki dla mieszkańców półmilionowego miasta, a teraz powstanie przeprawa z uwagi na inwestycje dla bogaczy na Wyspie Spichrzów.

          • 9 0

          • A po co byłaby tam kładka, do tych chaszczy... (1)

            • 3 1

            • Pewnie chodziło o Sobieszewo...

              • 1 0

    • A jqk sie zakręce na kladdzce?

      • 5 0

    • Bedzie mozna sie obrocic. W koncu siebie od tylu zobacze.

      • 11 0

    • A koniem bedsie mozna wjechac tak zeby nie zniszczyl podków?

      • 9 1

    • Do kogo można złożyc odwołanie w sprawie budowy tego czegoś? (5)

      • 19 8

      • do inspektoratu nadzoru budowlanego jezeli budowa stoi w sprzecznosci z prawem budowlanym,

        do rzgw jezeli ma negatywny wplyw na akwen

        do konserwy jezeli projekt jest w konflikcie z zabudowa historyczna

        do UM bo w planach miejscowych nie ma tam nic o nowej kladce

        • 11 1

      • Można złożyć pismo do córki leśnika, spróbuj

        • 13 5

      • doskonałe pytanie!

        ale T.pl tego nie zada, oni się liżą z każdą szumowiną deweloperską i każdą władzą

        • 6 1

      • projekt jest w konflikcie z zabudową historyczką, do Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków (1)

        jesteśmy w sercu Pomnika Historii

        • 10 3

        • Jesteśmy w centrum Gdańska...

          ... nie w żadnym "sercu Pomnika Historii". My tu mieszkamy, nie czujemy się jak na pomniku, my tu żyjemy, chcemy tu spacerować, a nie przyjeżdżać na dwa dni na wakacje, jak większość chcących decydować o naszym całorocznym życiu... :/

          • 7 11

    • zgadzma sie ona jest nie potrzebna, a jezel juz to powna beć szkalna - cala szkalna klsxzl oprzezroczysr i biale

      • 2 8

    • (5)

      Za prywatne pieniądze w przestrzeni publicznej - ja jestem za. Przyda się.

      • 9 9

      • jesteś pewien ? (4)

        autor mówi o projekcie: "Dziwna jest tez nasza pozycja przy nim, bo zmuszono nas do przyjęcia roli podwykonawcy dla lokalnej firmy inżynierów i nie mieliśmy wyboru z kim byśmy chcieli współpracować"
        A tak z innej beczki: to jak ktoś wyłoży kasę, to może zrobić wszystko np. zasłonić ratusz ?

        • 13 0

        • Nie... (3)

          ...ale takich decyzji nie podejmuje się w głosowaniach internetowych :P

          • 1 8

          • ani na fb, bo "kocham" Gdańsk... (2)

            • 5 1

            • Nigdzie ani nigdy (1)

              nie twierdziłem, że u mnie się takie decyzje podejmuje.
              Nigdzie ani nigdy nie miałem takich ambicji, ani ich nie będę miał.
              Zawsze i wszędzie mówię, że każdy ma swoją działkę, działkę jego decyzji.
              Nigdy nie pozwolę, aby ktoś mieszał mi się do moich decyzji.
              Ani w pracy, ani w życiu prywatnym.
              Zresztą - nikt z was na to sobie nie pozwoli.
              Więc po co tu trolujecie? :P

              • 1 8

              • Sądząc po ilości Twoich wpisów- fb: Kocham Gdańsk

                to Ty jesteś głównym trollem

                • 7 0

    • Kolejny "MIś" (5)

      1. psuje charakterystyczną panoramę Motławy i pobrzeża z Żurawiem
      2. nie jest potrzebny - most zielony + kładka na ołowiankę w bliskiej odległości
      3. sam projekt ciekawy, ale oczywiście architekt z górnej półki weźmie jak "przysłowiowy" "Pągowski za wykrzyknik"

      • 23 3

      • Jaką "panoramę" ??? (4)

        Czy dziś połowa komentujących ma jeszcze po łykędzie wzionte ? Jaką panoramę psuje? Panoramę z poziomu wody? Często chodzisz po wodzie? A jak Czarna Perła przepływa, albo ONYX, albo kajaki - to do nich strzelasz, bo ci psują panoramę? :P

        • 6 18

        • popatrz na pocztówki (stare i nowe) to doznasz olśnienia (3)

          np. z mostu zielonego

          • 17 1

          • Właśnie patrzę. Jest tyle statków na Motławie, że lsatra wody prawiebnie widać.

            • 1 6

          • No i co widzisz na starych pocztówkach z Mostu Zielonego? (1)

            Jakąś panoramę? Jaką? Ja widzę mnóstwo parowców ziejących dymem w niebo. Taką Motławę chcesz przywracać? :/

            • 2 8

            • to jeszcze spójrz na stosunek + do - pod powyższym wpisem, może to ty masz "skrzywione spojrzenie" ?

              • 1 0

    • Tak samo jak ty.

      • 1 0

    • ten artykuł to skandal, bezczelna agitka

      gdzie artykuł albo wywiad z przeciwnikami? Gdzie wywiad z konserwator wojewódzką????

      • 9 2

    • po co

      Po co kolejna kładka??? jeśli ma być tak cudowana jak na Ołowiankę że 2 miechy kolejna awaria to dziękuję za takie coś...

      • 6 1

    • Pożyjemy, zobaczymy...
      ps Wizualizacja - linia zabudowy na drugim planie 0:38 - tak to Gdańsk na pewno nie wygląda.

      • 5 0

    • Widzę, że zatrzymałeś się na etapie dłubanek, ale nie musisz się bać, przejście kładka nie odbiera duszy.

      • 2 3

    • nie znasz się

      Kolego, po prostu się nie znasz. Będzie procencik od inwestycji dla kolegów i krewnych Budynia i się interes kręci. Kolejny "Miś na miarę naszych czasów, Miś na miarę naszych możlwości". To jest napędzanie prywatnej kasy urzędnikom, przez bezsensowne inwestycje. zobacz po całej Polsce, jest tego dużo. Aquaparki w zapadłych i już mocno zadłużonych dziurach (a basen byłby 10 razy tańszy), mosty bez dochodzących do nich dróg stojące bez użytku, galerie handlowe w centrach miast jedna na drugiej. Polacy dają się "robić" jak stado baranów. A jak podnoszą głowę to jest inwazja niemieckich mediów i "stado baranów" znowu wychodzi na ulicę i protestuje. Mamy to na co zasłuzyliśmy.....

      • 2 0

  • oho (6)

    Coraz więcej bogatych snobów sprowadza sie na wyspe i nie chce im sie używać nóg żeby iść naokoło? A dlaczego by nie zmienić biegu motławy? Wtedy już możnaby dojsć zewsząd do swojego apartamencika, nie niszcząc drogich buciorków.

    • 206 88

    • Narobili dzieci i teraz sie zyje ..

      • 10 7

    • Sprzedali butelki to teraz maja

      • 12 2

    • Oho przez aamo h? Jedzies po bandzie

      • 3 1

    • Czy planowana jest zmiana nazwy na

      Wyspa Słoików?

      • 9 8

    • tam starsczy promik oraz 2 małe motorówki właściceli powstających tam hoteli i apartamentowców

      • 5 0

    • Nie zazdość i tylko tez sobie kup.Tak zdrowiej dla wlasnej psychiki.

      • 1 0

  • Piękna kładka ... (4)

    • 92 87

    • Kladke bedzie obsługiwał cyborg

      • 8 1

    • Kłatka sie pisze !

      • 1 1

    • To fetysz jakis kladkowy?

      • 2 0

    • Może nie piękna

      ale na pewno ciekawsza i bardziej estetyczna niż ta zwodzona na Ołowianke. To jest jakiś koszmar.

      • 0 1

  • A gdzie będzie budka operatora ? (7)

    Z drugiej strony ciekawe czy będzie można utchnąć na moście.

    • 32 24

    • Operator bedzie pod woda.

      • 13 0

    • Kładka będzie na pilota.
      A pilota będzie miał Prezydent w biurku

      • 19 2

    • (2)

      utchnąć ? ki diabeł "utchnąć "

      • 14 2

      • Mialo byc odetchnac ...

        • 1 1

      • Staro dawna forma, ale nadal dopuszczalna w piśmie.

        • 1 0

    • Operator pijany lezy pod mostem

      • 2 0

    • w kolejnym mieszkaniu Budynia

      • 1 4

  • (4)

    A 150 metrow dalej most zielony... .

    • 209 13

    • ... który Rada Miasta obiecała zrobić kiedyś zwodzony z powrotem ...

      • 31 1

    • Jak sie zajara to jest zielony

      • 8 2

    • A bez powrotu tez robia?

      • 1 1

    • dokładnie.

      A ponieważ "podnoszone kładki w kontekście Gdańska są nieporozumieniem, tak wizualnym, jak i funkcjonalnym." - rozumiem że trzeba na.s.ać wokół kilka niepodnoszonych

      • 15 0

  • (8)

    Fuj. To wygląda jak sowiecka łódź podwodna.

    • 123 62

    • Ale ze o co chodzi?

      • 5 0

    • (2)

      a dlaczego sowiecka ?

      • 3 1

      • Bo nie jest czerwona. (1)

        • 1 1

        • Moze Chinska?

          • 1 1

    • Dlaczego lodz?

      • 1 1

    • Dlaczego dlaczego?

      • 3 0

    • raczej jak u-boot

      • 2 0

    • jak brzytwa fryzjerska ja bym powiedział

      • 1 0

  • (4)

    Od tego 500+ ludziom sie w glowie przewraca

    • 58 36

    • Budyń też dostaje 500+?

      • 2 1

    • Pikna jest i basta!

      • 1 3

    • (1)

      Bezdzietny stetryczały i zgorzkniały syngel zazdrośnik?

      • 2 3

      • ta i do tego ... z kotem

        • 2 1

  • No ulotna i symboliczna to ona nie jest (10)

    Kawał U-Boota przycumowany do Długiego Pobrzeza, w dodatku będzie zasłaniala widok z tegoż Pobrzeża

    • 145 22

    • Toc Orunia nie jest w Gdansku

      • 1 0

    • Na kłopoty, Bednarski (3)

      • 18 2

      • no kłopoty to robi

        jego piękna kładka w Kopenhadze dla pieszych się nadaje, natomiast część rowerowa jest już przyozdobiona śladami kolizji. Szklane barierki i dwa bardzo ciasne zakręty (typowy polski kąt prosty) sprawiają, że jest antyprzykładem infrastruktury.

        • 8 0

      • I rusza butem w tył i w przód i w bok.

        • 3 0

      • o!, to jest trop, niech dziennikarze jadą do Kopenhagi

        albo tam popytają. Co b. ciekawe!

        Dziś to jest proste, wystarczy że zadzwonią albo wyślą maila do zaprzyjaźnionej redakcji

        • 3 0

    • (3)

      O widzisz, Ty widzisz u-bota , a tam jeden co pisał wcześniej widzi sowiecką łódź podwodną .Jak widać każdy widzi co innego a patrzą na to samo . Jak żyć?

      • 6 0

      • Tamten to sie zjaral po weekendzie nie sluchaj go

        • 7 0

      • Sowieci po wojnie

        wykorzystali przejęte niemieckie konstrukcje d w swoich projektach więc różnicy wielkiej nie ma.

        • 5 0

      • Ubot czy Kursk jeden ch. Na pewno nie Orzeł.

        • 4 1

    • gdzie wywiad i opinii Konserwatora Wojewódzkiego?

      takie g...no w najlepszy, widoku Gdańska

      • 9 0

  • (6)

    drogi remontujcie

    • 128 15

    • Drogi na moscie ?

      • 8 1

    • (1)

      Też .

      • 4 0

      • Ale ze jak?

        • 1 1

    • A czy te drogi sie nie zakreca jak sie mowt obruci?

      • 4 0

    • do kogo ten apel ?

      co prywatny inwestor ma do remontu dróg ??

      • 4 2

    • Kładka na ołowiankę nikomu nie jest potrzebna

      Turyści wchodzą i schodza . Użyteczność ZEROWA. Ona nic nie ułatwia nic nie oferuje. Blokuje żeglugę i kosztuje dużo pieniędzy. Teraz rozgladnijcie się ile rzeczy jest zaniedbanych i ile rzeczy można za takie pieniądze zbudować, naprawić usprawnić. Tak właśnie jest rządzone miasto. Głupie protesty o jakąś demokrację a własnych spraw nie potraficie przypilnowac. Deweloperzy robią co chcą z miastem a władze mają w d mieszkańców. Reakcja dopiero jak afera np parkingi a tak to wszyscy galy w TVN24 i jak stado baranów. Przykre to, bardzo przykre.

      • 2 1

  • Skandal most obok mostu. Motława całkowicie straci swój urok. (3)

    Dąży się do zalania całego Gdańska betonem. To miasto traci swoje naturalne piękno.

    • 135 16

    • Naturalne piękno??? (1)

      Dawno się tak nie uśmiałem! Naturalnego piękna szukasz w środku miasta? Gdzie co krok natykasz się na dzieła stworzone przez człowieka?

      • 3 8

      • woda jest piękna, wóda już nie

        kolego z Kocham Budyń

        • 6 0

    • Skandal

      Miasto naprawdę zamienia się w betonową pustynie....Gdańsk powoli ginie!!!!

      • 1 0

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Najczęściej czytane