Piątkowy pochód pokutny środkiem Gdańska. Dziś święcenie pokarmów

Mateusz Groen
19 kwietnia 2025 (artykuł sprzed 1 roku)
Opinie (260)
  • Lubię to Lubię to 15
  • Super Super 58
  • Trzymaj się Trzymaj się
  • Ha ha Ha ha 29
  • Wow Wow 7
  • Przykro mi Przykro mi 11
  • Wrr Wrr 106
  • Wszystkie 226

W Wielki Piątek wierni podążali za sześciometrowym krzyżem, przeżywając tajemnicę męki Chrystusa podczas dziesiątego nocnego Misterium Krzyża. Na ulicach Starego Miasta rozbrzmiewały dźwięki bębnów i kołatek, a procesja, zorganizowana przez Bractwo Świętego Pawła, przyciągnęła kilkaset osób. W Wielką Sobotę można kontynuować wielkanocne tradycje, uczestnicząc w obrzędzie święcenia pokarmów organizowanym przy parafiach.




Pochód pokutny przez środek miasta



Czy obchodzisz Wielkanoc w sposób religijny?

W Wielki Piątek wieczorem przez Gdańsk przeszła procesja pokutna Misterium Krzyża. Pochód ruszył po godzinie 21:45Bastionu św. Gertrudy i zakończył się około północy w centralnym punkcie - Bazylice Mariackiej.

Trasa poprowadziła przez kluczowe punkty Starego Miasta: pl. Wałowy, ul. Rzeźnicką, Żabi Kruk, Dolną Bramę, Redutę Wyskok, Łąkową, Długie Ogrody, Stągiewną, Długą, aż do Bazyliki Mariackiej.

Choć Misterium Krzyża w Gdańsku nawiązuje do słynnych hiszpańskich obchodów, miało zupełnie inny wymiar - spokojniejszy, bardziej skupiony na modlitwie, bez przepychu i widowiskowości znanej choćby z Malagi.



  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
  • Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
Sześciometrowy krzyż był centralnym symbolem pochodu, przypominającym o ofierze Chrystusa. Ascetyczna oprawa sprawiała, że wydarzenie było nie tylko religijnym, ale i artystycznym przeżyciem. W pochodzie wzięło udział dużo osób młodych. Pojawił się także Karol Nawrocki.

Procesja rozpoczęła się od wprowadzenia, modlitwy i tradycyjnych pieśni wielkopostnych - pasyjnych i lamentacyjnych - które przez całe wydarzenie wprowadzały uczestników w nastrój zadumy. Następnie pochód przeszedł w ciszę, przerywaną jedynie rytmicznym dźwiękiem bębnów i kołatek. Zakapturzeni maszerujący nieśli ciężki krzyż, oświetlani blaskiem świec, pochodni i lampionów.

Uczestnicy przyciągali uwagę licznych przechodniów i mieszkańców okolicznych bloków, którzy nagrywali osoby biorące udział w wydarzeniu. Szczególne zainteresowanie budzili uczestnicy ubrani w czarne, zakapturzone szaty ze szpiczastymi kapturami, grający na bębnach i idący tuż za krzyżem.


Andaluzjska tradycja w Gdańsku



Misterium Krzyża czerpie inspirację z tradycji "Semana Santa", czyli procesji wielkanocnych, które od XIV wieku organizowane są w Andaluzji. Tam procesje przyciągają prawdziwe tłumy, a bractwa pokutne (nazarenos), maszerują w szatach z charakterystycznymi szpiczastymi kapturami, zasłaniającymi twarze, niosąc ogromne platformy z figurami Chrystusa i scenami męki. Dla niektórych ich wygląd bywa szokujący - przypomina kontrowersyjne symbole z historii.

Kiedyś zdarzało się nawet publiczne samobiczowanie się przez pokutników, ale obecnie już odchodzi się od tego.

Nocne Misterium Krzyża na ulicach Gdańska
W Gdańsku zamiast teatralności dominowała refleksja. Uczestnicy w milczeniu nieśli świece, a w powietrzu czuć było zapach kadzidła. Co ciekawe, w czasach średniowiecznych w Gdańsku funkcjonowało wiele bractw pokutnych, które organizowały tego typu pochody.

Triduum paschalne. Co to jest Triduum Paschalne? Triduum paschalne. Co to jest Triduum Paschalne?

Święcenie pokarmów w Wielką Sobotę



Wielka Sobota rozpoczyna się od tradycyjnego święcenia pokarmów, które od wieków stanowi nieodłączny element przygotowań do Wielkanocy. W kościołach na terenie Trójmiasta mieszkańcy będą święcić koszyczki.

Co ciekawe, święcenie pokarmów nie jest obowiązkiem wynikającym z Katechizmu Kościoła Katolickiego ani prawa kanonicznego, lecz jest tradycją liturgiczno-ludową. Uczestnictwo w tym obrzędzie wyraża pobożność, ale nie jest konieczne do wypełnienia wielkanocnych obowiązków katolika. Istotniejsze jest dla katolika przeżycie Triduum.

Święcenie pokarmów to tradycja.
Korzeni święcenie pokarmów w praktykach historycy dopatrują końca VII wieku. Początkowo zwyczaj ten wyglądał inaczej. To nie ludzie szli ze święconką, a księża odwiedzali domy mieszkańców, by tam błogosławić przygotowane potrawy. Duchowni święcili jedzenie, ale również kosztowali specjałów gospodarzy, co nadawało obrzędowi charakter wspólnotowy.

Jak podaje Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, obrzęd przeniósł się do kościołów w XIX wieku, co było związane z praktycznymi potrzebami i urbanizacją. Chociaż praktyka przeniosła się do kościołów, to wierni wciąż trzymali się przekonania, że w Wielkanoc nie należy spożywać niepoświęconych pokarmów. Z tego powodu rodziny wyruszały do świątyń, niosąc ciężkie kosze wypełnione chlebem, jajkami, wędlinami czy ciastami.

Dopiero na początku XX wieku tradycja ewoluowała, a wielkie kosze zastąpiono skromniejszymi koszyczkami, które znamy dziś - czyli "święconki", które zawierają symboliczne produkty.

Tradycyjne elementy koszyczka



  • Elementy święconki zmieniały się na przestrzeni lat.
  • Elementy święconki zmieniały się na przestrzeni lat.
  • Elementy święconki zmieniały się na przestrzeni lat.
  • Elementy święconki zmieniały się na przestrzeni lat.

Pierwotnie święcono jedynie podstawowe produkty, takie jak chleb i jajka, jako symbole życia i zmartwychwstania. Dopiero później w koszyczku zaczęło pojawiać się więcej elementów odnoszących się do symboli świąt. Chleb powinien być centralnym składnikiem koszyczka, uosabia ciało Chrystusa.

Jajka, z czasem zdobione jako kolorowe pisanki, symbolizowały odrodzenie i zwycięstwo nad śmiercią. Wędliny, ale też np. kiełbasa, odwołują się do ofiary baranka paschalnego, zapowiadając zdrowie i dostatek. Chrzan przypomina o goryczy męki, a sól, ceniona za ochronę przed złem, reprezentuje esencję życia i prawdy, nawiązując do biblijnego określenia uczniów jako "soli ziemi".

Dość interesującą informacją może być fakt, że w XV i XVI wieku koszyki wzbogacano także winem, piwem oraz mlekiem z miodem.

Wydarzenia

10. Nocne Misterium Krzyża

spotkanie

Miejsca

Opinie wybrane

Wszystkie opinie (260)

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Najczęściej czytane