Fakty i opinie

stat

System Tristar opóźniony o kolejne pół roku. Pora naliczać kary umowne?

Nie ma szans na uruchomienie w pełni systemu Tristar jeszcze w tym roku.
Nie ma szans na uruchomienie w pełni systemu Tristar jeszcze w tym roku. Fot. Andrzej J. Gojke/KFP

Nie ma szans, by system Tristar zadziałał w grudniu tego roku. Rozruch jego wszystkich elementów nastąpi najpóźniej w maju 2015 r., pod warunkiem, że znowu nie pojawią się okoliczności utrudniające włączenie systemu. Sprawdzamy, czy samorządy w Trójmieście rozpoczną naliczanie kar umownych wykonawcy. Wyliczamy też dotychczasowe wpadki Tristara.



Jak działa system inteligentnego sterowania ruchem - Tristar?

Jak działa system inteligentnego sterowania ruchem - Tristar?

Wizualizacja systemu Tristar na terenie Gdańska.

Wizualizacja systemu Tristar na terenie Gdańska.

"Jesteś lekiem na całe zło i nadzieją na przyszły rok" śpiewała Krystyna Prońko, a nuty tego utworu doskonale wpisują się w sposób, w jaki przedstawiano mieszkańcom dotychczas proces powstawania systemu inteligentnego sterowania ruchem - Tristar. Upływ czasu jednak pokazuje, że wspomniany "lek" jest jak placebo - nie działa, a ostatnio coraz częściej zaczyna szkodzić organizmowi - mieszkańcom Trójmiasta.

Tristar według pierwotnych założeń miał rozwiązywać większość problemów związanych z natężeniem ruchu w naszej aglomeracji. Władze samorządowe zapowiadały, że system przede wszystkim będzie usprawniał poruszanie się po ulicach Trójmiasta - skróci podróże ulicami nawet o 20 proc. Nad wykonaniem tego miało czuwać 60 fotoradarów. W ramach projektu zaplanowano wykonanie systemu informacji parkingowej, który będzie ułatwiał wybór miejsca postojowego w centrach handlowych.

Zapewniano, że mieszkańcy odczują przyspieszenie na trasach komunikacji miejskiej w całym Trójmieście, a dodatkowo otrzymają dokładną informację o sytuacji z systemu informacji pasażerskiej, który ma być częścią Tristara.

Jaki był plan? Tristar miał zadziałać przed Euro 2012 r.

Czy Gdynia powinna naliczać kary umowne za opóźnienia w budowie systemu Tristar?

zdecydowanie tak, prace przy tym projekcie trwają zbyt długo

77%

tak, ale Gdynia powinna się upewnić, czy kary umowne nie spowodują upadku firmy

11%

nie, ale miasto powinno straszyć tymi konsekwencjami wykonawcę

5%

nie, Tristar to bardzo skomplikowany projekt

7%
Pierwsze zapowiedzi ówczesnego zastępcy prezydenta Gdańska Macieja Lisickiego z 2008 r. zapewniały, że z systemu inteligentnego sterowania ruchem powinniśmy się cieszyć jeszcze przed Euro 2012 r.

Inwestycja trochę przerosła urzędników. Już wtedy na etapie prac projektowych - m.in. przygotowywania studium wykonalności, pozyskiwania środków UE, a także opracowywania projektów - pojawiały się pierwsze opóźnienia w realizacji. W efekcie przetarg na wykonanie systemu został ogłoszony na początku 2011 r., a w lipcu tamtego roku podpisano umowę wartą 133 mln zł z firmą Qumak.

Przed Euro 2012 inwestycja nie była gotowa nawet w połowie. Dopiero w październiku 2012 r. włączono pierwsze skrzyżowania w Gdańsku - na al. Grunwaldzkiej - do systemu sterowania ruchem. Rozpoczęły się wtedy testy, które tak naprawdę trwają do dziś.

Jaki jest plan teraz? Tristar zadziała w maju 2015 r.

Budowa systemu Tristar to w dużej mierze prace ziemne na skrzyżowaniach. Te praktycznie się zakończyły. System miał być gotowy w grudniu, ale doskonale widać, że wykonawca nie zdoła go uruchomić do końca tego roku.

Nasze przypuszczenia potwierdza zastępca prezydenta Gdańska, Andrzej Bojanowski. - Wszystko wskazuje na to, że projekt zakończy się w maju 2015 r. Problemem jest system informacji pasażerskiej planowany w ramach Tristara. Niemniej Gdańsk występuje tutaj w roli beneficjenta, a wszelkie szczegóły zna zamawiający - władze Gdyni - mówi.

Zwróciliśmy się do wykonawcy, by ujawnił nam plany i zaktualizowany harmonogram prac dotyczących systemu Tristar, ten odmówił odpowiedzi.

- Firma Qumak nie jest uprawniona do udzielania wypowiedzi na temat realizacji kontraktu oraz ustaleń czynionych pomiędzy zamawiającym i wykonawcą. Jedyną stroną władną udzielenia odpowiedzi na zadane pytanie jest Urząd Miasta Gdynia. Sugeruję zatem kontakt z ich przedstawicielem - mówi Dorota Ryś, rzecznik prasowy firmy Qumak.

Będą kary umowne dla wykonawcy?

Gdynia, która nadzoruje projekt realizacji systemu Tristar w całym Trójmieście, na razie nie otrzymała oficjalnego wniosku o przesunięcie terminu zakończenia realizacji Tristara, ale władze tego miasta przyznają, że problem jest i potwierdzają tym samym słowa zastępcy prezydenta Gdańska.

- System informacji pasażerskiej, powstający w ramach Tristara, działa nie tak, jak zakładaliśmy. W skrócie: system nie pracuje w czasie rzeczywistym - wyjaśnia Marek Stępa, zastępca prezydenta Gdyni. - Jeśli wniosek wykonawcy o przesunięcie terminu zakończenia nie będzie dobrze uzasadniony, będzie rozpatrywane nałożenie kar umownych - dodaje.

Przypomnijmy, że latem tego roku Qumak wnioskował o odsunięcie terminu zakończenia realizacji do grudnia i uzasadniał go wtedy pracami drogowymi na terenie Gdańska, które utrudniały wejście im na plac budowy. Przy następnym wniosku ciężko będzie już użyć tego argumentu.

Długi katalog problemów z Tristarem

Projekt systemu inteligentnego sterowania ruchem od czasu rozpoczęcia robót zaliczył kilka wpadek. Pierwszy element Tristara, który nie będzie wykorzystywany w pełni, to fotoradary. Pierwotnie miało być ich 60, ale Generalny Inspektor Transportu Drogowego pozytywnie rozpatrzył tylko sześć wniosków.

Niedozwolony przejazd będzie rejestrowany tylko na skrzyżowaniach Morskiej z obwodnicą zobacz na mapie Gdyni oraz Trasą Kwiatkowskiego zobacz na mapie Gdyni. W Sopocie mandat będzie można dostać za przejazd na czerwonym na skrzyżowaniu alei Niepodległości z ulicą Malczewskiego zobacz na mapie Sopotu, natomiast w Gdańsku kierowcy muszą mieć się na baczności m.in. w okolicach Bramy Oliwskiej zobacz na mapie Gdańska, Grunwaldzkiej i Miszewskiego zobacz na mapie Gdańska oraz Grunwaldzkiej i Wojska Polskiego zobacz na mapie Gdańska.

Tu zamawiający broni się, że kamery, które miały być użyte jako fotoradary będą służyć do szacowania czasów przejazdu ulicami Trójmiasta.

Z kolei na leśnym odcinku ul. Słowackiego zobacz na mapie Gdańska w Gdańsku zadziała odcinkowy pomiar prędkości. Jednak urządzenie nie będzie wychwytywać wszystkich uczestników ruchu. Instalacja nie będzie weryfikować prędkości motocyklistów. Ponadto ci narzekają na źle działające pętle indukcyjne, które mają nadawać impuls do zmiany światła na skrzyżowaniu.

Inny problem? Codziennie kierowcy ZKM w Gdyni zmagają się z problemem, wyjeżdżając z ul. Chylońskiej w kierunku ul. Morskiej zobacz na mapie Gdyni. Często zgłaszają to do centrali ruchu Zarządu Komunikacji Miejskiej w Gdyni, która współpracuje z operatorami Tristara. Wyjazd z Chylońskiej na ul. Morską jest bowiem niezwykle uciążliwy.

Tristar nie zadziałał jak lekarstwo na korki na górnym tarasie Gdańska. Pod koniec 2011 r. ul. Łostowicka zobacz na mapie Gdańskaal. Havla zobacz na mapie Gdańska wydłużyły dwujezdniowy odcinek z Niedźwiednika przez Morenę na Chełm. W 2012 r. zapowiadano, że Tristar zapewni tam zieloną falę, jednak do dziś nie została wykonana.

Jeszcze innym problemem jest brak możliwości ręcznego sterowania ruchem w nowym systemie. Nie ma możliwości na przykład chwilowego wydłużenia fazy światła zielonego. Zarządzający Tristarem może jedynie zmieniać programy na poszczególnych skrzyżowaniach. To szczególnie odczuwają kierowcy korzystający w godzinach szczytu z al. Żołnierzy Wyklętych.

Spore zamieszanie wywołuje też fakt, że kalibracja systemu odbywa się kosztem tysięcy kierowców. Ustawianie właściwego programu powoduje poważne perturbacje w ruchu na ulicach Gdańska. Tak było chociażby na rondzie im. Jana de La Salle kilka miesięcy temu i na skrzyżowaniu przy Witawie.

Jednak najpoważniejszym mankamentem, z którym przyjdzie się zmierzyć twórcom systemu Tristar jest uruchomienie krajowego systemu sterowania ruchem przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Nie wiadomo, jak Tristar będzie współgrał z projektowanym system, jak będą wymieniać dane o korkach i wypadkach. Jest to o tyle ważne, że wokół Trójmiasta będzie w przyszłości przebiegać wiele dróg ekspresowych właśnie objętych centralnym systemem.

Dodaj zdjęcie do artykułu

Opinie (279)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.