Botoks, wypełniacze, mezoterapia igłowa, laseroterapia - to jedne z zabiegów, których zgodnie z najnowszą interpretacją Ministerstwa Zdrowia nie powinni wykonywać kosmetolodzy czy pielęgniarze. Procedury te mogą być realizowane wyłącznie przez lekarzy, w tym lekarzy dentystów, a ich wykonywanie bez uprawnień wiąże się z odpowiedzialnością karną.
Ministerstwo Zdrowia "uregulowuje" rynek beauty
Ministerstwo Zdrowia opublikowało komunikat, który po latach sporów precyzuje, czym jest medycyna estetyczno-naprawcza i kto może wykonywać określone procedury.
Komunikat w sprawie wykonywania procedur medycyny estetyczno-naprawczej - PDFTo nie nowy zakaz, lecz oficjalne potwierdzenie interpretacji obowiązującego prawa, które wyznacza jasną granicę między świadczeniami medycznymi a usługami kosmetologicznymi.
Czym jest medycyna estetyczno-naprawcza?
Resort zdrowia uznał medycynę estetyczno-naprawczą za certyfikowaną umiejętność zawodową lekarzy (kod 028). Obejmuje ona procedury uznane za świadczenia zdrowotne wysokiego ryzyka, wymagające kwalifikacji pacjenta, diagnozy, a także gotowości do leczenia ewentualnych powikłań.
Z tego powodu mogą je wykonywać wyłącznie lekarze i lekarze dentyści posiadający prawo wykonywania zawodu oraz odpowiedni certyfikat potwierdzający kompetencje.
Aby uzyskać certyfikat, lekarz musi wykazać się co najmniej pięcioletnim stażem w tym obszarze, ukończyć wymagane szkolenia oraz zdać egzamin teoretyczny i ustny prowadzony pod nadzorem uprawnionych instytucji.
Jakich zabiegów nie wykona już kosmetolog?
Zgodnie ze stanowiskiem MZ osoby bez wykształcenia lekarskiego - w tym kosmetolodzy, kosmetyczki oraz pielęgniarki - nie są uprawnione do wykonywania procedur medycyny estetyczno-naprawczej, nawet jeśli ukończyły komercyjne kursy i posiadają certyfikaty.
Zakaz dotyczy w szczególności zabiegów iniekcyjnych i procedur naruszających ciągłość tkanek, takich jak:
- podawanie toksyny botulinowej,
- stosowanie wypełniaczy (m.in. kwasu hialuronowego i innych substancji wolumetrycznych),
- mezoterapia igłowa,
- zabiegi z użyciem osocza bogatopłytkowego i fibryny,
- nici medyczne, lipoliza iniekcyjna, skleroterapia,
- praca z laserami medycznymi, w tym laserami wysokoenergetycznymi (np. CO, tulowy).
Poza tym katalogiem pozostają zabiegi kosmetologiczne o niskim ryzyku, takie jak mezoterapia mikroigłowa czy procedury wykonywane urządzeniami dopuszczonymi przez producenta do stosowania przez osoby niebędące lekarzami.
Dlaczego MZ zdecydowało się na doprecyzowanie?Środowisko medyczne od lat wskazywało, że brak jednoznacznego rozróżnienia powodował problemy z egzekwowaniem prawa. Choć przepisy zabraniały naruszania ciągłości tkanek osobom nieuprawnionym, w praktyce interwencje następowały dopiero po poważnych powikłaniach.
Komunikat MZ ma wypełnić tę lukę interpretacyjną i ułatwić organom państwa reagowanie na nieprawidłowości.
Kontrole i odpowiedzialność
Państwowa Inspekcja Sanitarna nie sprawdza uprawnień osób wykonujących zabiegi - jej zadaniem jest kontrola warunków sanitarno-higienicznych. Jeżeli jednak podczas kontroli pojawi się podejrzenie, że ktoś bez uprawnień wykonuje procedury zastrzeżone dla lekarzy, sanepid ma obowiązek zawiadomić policję.
Wykonywanie świadczeń zdrowotnych bez wymaganych uprawnień może skutkować odpowiedzialnością karną. Sprawy tego typu są rozpatrywane w trybie prawa karnego przez organy ścigania.
Gdzie zgłaszać łamanie prawa?
Podejrzenia dotyczące nieuprawnionego wykonywania zabiegów medycyny estetyczno-naprawczej można zgłaszać:
- do Państwowej Inspekcji Sanitarnej (w zakresie warunków wykonywania usług),
- na policję lub do prokuratury - w przypadku podejrzenia popełnienia przestępstwa,
- do odpowiednich samorządów zawodowych, jeżeli sprawa dotyczy osób wykonujących zawody medyczne.
Zmiana zasad, nie koniec branży
Eksperci podkreślają, że komunikat MZ nie oznacza likwidacji branży beauty, lecz zmianę reguł jej funkcjonowania. Kosmetologia pozostaje odrębną dziedziną, jednak zakres jej kompetencji został wyraźnie oddzielony od procedur medycznych. Intencją resortu jest zwiększenie bezpieczeństwa pacjentów i jednoznaczne określenie odpowiedzialności za zabiegi ingerujące w organizm człowieka.
- Art. 58 § 1 Ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty: Kto bez uprawnień udziela świadczeń zdrowotnych (rozpoznawanie chorób, ich leczenie, iniekcje, inwazyjne zabiegi), podlega karze grzywny.
- Art. 58 § 2 Ustawy: Jeśli sprawca działa w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub wprowadza w błąd co do posiadania uprawnień (np. podaje się za lekarza), podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
- Odpowiedzialność cywilna: W przypadku uszkodzenia ciała pacjent może domagać się odszkodowania i zadośćuczynienia na drodze cywilnej.
Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii. 
