Fakty i opinie

stat

Dzieła Jana Heweliusza na wyciągnięcie ręki

Nietypowa ekspozycja dzieł Jana Heweliusza.



Oryginalne dzieła najsłynniejszego gdańskiego astronoma i piwowara Jana Heweliusza będzie można zobaczyć na jedynej tak nietypowej wystawie jego zbiorów w Bibliotece Polskiej Akademii Nauk w Gdańsku.



Jan Heweliusz.
Jan Heweliusz. mat. PAN
Tylko w sobotę, 29 stycznia, i tylko przez sześć godzin, od 9 do 15, Biblioteka PAN w Gdańsku udostępni w czytelni zbiorów specjalnych wszystkie oryginalne dzieła drukowane Jana Hewliusza, które będą niemal na wyciągnięcie ręki.

- Będzie to wyjątkowa wystawa, ponieważ chcemy pokazać wszystkie dzieła Jana Heweliusza, a Biblioteka PAN jest w ich posiadaniu. Co więcej, będzie to ekspozycja otwarta, a więc dzieła znajdą się nie w gablotach, ale na stołach. Każdą z ksiąg będzie pokazywać bibliotekarz, który również o niej opowie - mówi Ewa Ogonowska, kierownik zbiorów specjalnych biblioteki PAN w Gdańsku.

Wśród nich są też najsłynniejsze: pochodząca z 1647 r. Selenographia, która zawiera opis Księżyca wraz z rysunkami jego faz, Machinae coelestis z 1673 r., przedstawiająca historię astronomii i opis gdańskiego obserwatorium wraz z opisami zaćmień Księżyca i planet, a także Cometographia z 1668 r., w której mistrz m.in. opisał ok. 200 gwiazd oraz Prodomus Astronomiae z 1690 r., którą wydała żona Heweliusza już po jego śmierci.

Zobacz styczniowe zaćmienie Słońca nad Polską.

Jan Heweliusz znany był z tego, że przywiązywał dużą uwagę do detali, co odbiło się na wydawanych przez niego pracach. - Wszystkie ryciny Heweliusz rysował sam, potem ilustracja była poprawiana przez grafika lub rysownika - mówi Ewa Ogonowska, kierownik Zbiorów Specjalnych Biblioteki PAN w Gdańsku. - Ogromną wagę przywiązywał do sposobu wydania swoich dzieł. Potrafił wycofać wszystkie książki tylko dlatego, że znalazł w nich drobny błąd drukarski. Dzięki temu wszystkie woluminy są wydane perfekcyjnie -dodaje.

Co więcej, Jan Heweliusz często osobiście konstruował i wykonywał swoje przyrządy astronomiczne, uważał bowiem, że badacz nieba sam ponosi odpowiedzialność za dokładność swoich przyrządów i pomiarów, które robi. Ostatecznie przyrządy na bazie jego modeli zlecał gdańskim kowalom i odlewnikom, którzy słynęli w całej Rzeczpospolitej z precyzji i jakości wyrobów.

Choć kolekcję jego narzędzi pracy strawił pożar pracowni i domu w 1679 roku, to odtworzony kilkadziesiąt lat później globus na wzór tego, jaki widać na portrecie Heweliusza, też będzie można podziwiać w sobotę.

Sam portret z globusem, również stanowiący część ekspozycji, a na co dzień wiszący w Bibliotece PAN, jest wyjątkowy. - Uważa się, że jest to jedyny na świecie oryginalny obraz, autorstwa Daniela Schultza, do którego Heweliusz sam pozował. Jego również zobaczymy podczas ekspozycji - mówi Ogonowska.

Ekspozycja odbędzie się 29 stycznia w Czytelni Zbiorów Specjalnych Polskiej Akademii Nauk przy ul. Wałowej 15 zobacz na mapie Gdańska. Potrwa od godz. 9 do 15.

Dodaj zdjęcie do artykułu

Opinie (33)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

Klikając "wyślij", akceptujesz regulamin dodawania opinii.
zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii. Opinie niezwiązane z tematem artykułu, wulgarne, obraźliwe, naruszające prawo będą usuwane.

- jeżeli uważasz, że dana opinia nie powinna się tu znaleźć, zgłoś ją do moderacji.