Badajmy się za darmo
Choć badanie piersi jest powszechnie dostępne z zaproszenia na mammografię korzysta zaledwie 40 proc. kobiet.
Choć do naszej dyspozycji jest wiele bezpłatnych programów profilaktyki zdrowotnej, korzysta z nich mniej niż połowa uprawnionych osób. Wynika to zarówno z niewiedzy, po części z lenistwa, jak i paradoksalnie ze strachu przed chorobą. Trochę też to wynik tego, że lekarze rzadko przypominają nam o profilaktyce zdrowotnej jeśli ich o to sami nie spytamy.
Program profilaktyki raka piersi (mammografia)
To badanie kobiety w wieku 50-69 lat powinny wykonywać do dwa lata. Wyjątkiem są kobiety obciążone tzw. czynnikami ryzyka (rak piersi wśród członków rodziny, mutacja genów BRCA1 lub BRCA2, nie miały wcześniej stwierdzonej zmiany nowotworowej piersi o charakterze złośliwym), które otrzymały wskazania do wykonania powtórnego badania po 12 miesiącach.
Niestety, choć to badanie jest powszechnie dostępne z zaproszenia na mammografię korzysta zaledwie 40 proc. kobiet.
Program profilaktyki raka szyjki macicy (cytologia)
Refundowane badanie co trzy lata mogą wykonać kobiety w wieku 25-59 lat. Panie z grupy ryzyka (zakażenie wirusem HIV, przyjmujące leki immunosupresyjne, zakażone HPV - typem wysokiego ryzyka) badanie to powinny wykonywać co 12 miesięcy.
Zarówno na mammografię, jak i na cytologię można zgłaszać się bez skierowania. Potrzebny będzie jedynie dokument potwierdzający, że osoba jest ubezpieczona w NFZ. Na to badanie zgłasza się jedynie 30 proc. uprawnionych kobiet. Niestety rak szyjki macicy, który nie budzi już strachu w większości europejskich państw, w Polsce wciąż zbiera śmiertelne żniwo.
Program profilaktyki gruźlicy
Adresatami tego programu są osoby, które ukończyły 18 lat i nie chorowały dotąd na gruźlicę, natomiast ich warunki życiowe mogą wpływać na wystąpienie choroby. Dotyczy to szczególnie osób niepełnosprawnych, obciążonych długotrwałą chorobą, narkomanów i alkoholików, a także osób bezdomnych. Na badanie powinny także zgłosić się osoby, które miały bezpośredni kontakt z chorym na gruźlicę.
Program badań prenatalnych
Bezpłatne badania prenatalne przysługują ciężarnym, które mają 35 i więcej lat oraz do tych, które znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka wystąpienia wad genetycznych płodu. Skierowanie na bezpłatne badanie wystawia lekarz specjalista: ginekolog lub położnik.
Przeprowadzić to badanie odpłatnie mogą wszystkie kobiety, a lekarz nie ma prawa odmówić jego wykonania.
Program profilaktyki chorób układu krążenia
Jeśli w bieżącym roku kończysz 35, 40, 45, 50, lub 55 lat i masz swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, nie miałeś dotąd rozpoznanej choroby układu krążenia, a w ciągu ostatnich pięciu lat nie wykonywałeś badań w ramach tego programu, a przy tym jesteś obciążony choć jednym z czynników ryzyka, poproś lekarza o objęcie cię tym programem. Czynniki ryzyka to: nadciśnienie tętnicze, podwyższony cholesterol, palenie tytoniu, siedzący tryb życia i brak ruchu, nadwaga i otyłość, upośledzona tolerancja glukozy, wzrost stężenia fibrynogenu, wzrost stężenia kwasu moczowego, nadmierny stres, nieracjonalne odżywianie, płeć męska, obciążenia genetyczne.
Program profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym POChP)
Z badania powinni skorzystać palacze, którzy skończyli 18 lat, a także kobiety i mężczyźni w wieku 40-65 lat, którzy nie mieli wykonywanych badań spirometrycznych w ramach tego programu w ciągu ostatnich trzech lat.
Projekt ...liczy się każdy oddech
Celem projektu jest dotarcie z informacją na temat zagrożenia astmą i przewlekłą obturacyjną chorobą płuc do jak największej liczby osób.
Szczegółowe informacje na temat wszystkich wymienionych programów oraz wykaz placówek posiadających kontrakty z NFZ znajdują się na stronie Zintegrowanego Informatora Pacjenta oraz na stronie centrali NFZ.
Programy badań profilaktycznych (m.in. w kierunku osteoporozy, raka prostaty, raka jelita grubego itp.) realizują także samorządy z własnych środków. Warto sprawdzać na stronach swoich miast, jaki program przysługuje nam w danym roku. Korzystajmy z tych udogodnień, bo wczesne wykrycie znacząco zwiększa nasze szanse w walce z chorobą.
