Fakty i opinie

Gdynia: konserwator wstrzymał usuwanie witraży w kolegiacie

artykuł historyczny
Najnowszy artukuł na ten temat Kolegiata w Gdyni zmieniła się w bazylikę

Zniknęła część mających ponad 50 lat witraży w gdyńskiej kolegiacie zobacz na mapie Gdyni. Przedstawiciele wojewódzkiego konserwatora zabytków twierdzą, że zgoda była tylko na usunięcie części z nich. Zgody nie było na usunięcie witraży od strony placu, więc rozpocznie się oficjalnie postępowanie wyjaśniające w tej sprawie.



Cenisz sztukę sakralną?

tak, w każdej postaci 48%
owszem, ale tylko tę z dawnych czasów 40%
nie, jest mi obca 12%
zakończona Łącznie głosów: 1500
  1. Kolegiata Najświętszej Maryi Panny to jeden z najbardziej znanych kościołów w Gdyni.
  2. Inspiratorem budowy był Jan Radtke, pierwszy wójt Gdyni.
  3. Budowę świątyni rozpoczęto w 1922 r., a 3 maja 1924 r., w święto Matki Boskiej Królowej Polski, kościół został poświęcony.
  4. W 1927 roku uzyskała ostateczny kształt.
  5. Projekt architektoniczny nawiązuje do barokowych i renesansowych kościołów Polski centralnej. Fundamenty świątyni zostały zbudowane z kamieni balastowych przywiezionych przez jeden z pierwszych statków, które zawinęły do będącego w budowie portu.
  6. Kościół jest jednonawowy, przykryty sklepieniem kolebkowym, głównym akcentem elewacji frontowej jest wieża-dzwonnica.
  7. 25 stycznia 1984 kościół został wpisany do rejestru zabytków wraz zieleńcem i ogrodzeniem.
  8. Jesienią 2018 roku rozpoczął się kosztujący ponad 1,5 mln złotych remont, dzięki dotacji z Funduszu kościelnego.
  9. 4 maja 2019 roku arcybiskup Salvatore Pennacchio, nuncjusz apostolski w Polsce, oraz arcybiskup Sławoj Leszek Głódź, metropolita gdański ogłoszą publicznie nadanie kolegiacie tytułu bazyliki mniejszej.

Prace do tego czasu powinny być zakończone. Trwają, ale wzbudzają kontrowersje.

W ostatnich dniach czytelnicy zaalarmowali nas o niszczeniu witraży autorstwa cenionej gdyńskiej artystki - malarki prof. Anieli Kity, która swoje indywidualne prace wystawiała m.in. w Oxfordzie i Grenaa w Danii. Do kościoła witraże jej autorstwa zostały wstawione w 1968 roku. Była to jedna z pierwszych i najważniejszych prac malarki. W 2017 roku odbył się wernisaż jej prac zorganizowany przez władze Gdyni, na którym opowiadała m.in. o zastosowanej przy tworzeniu prac dla kościoła unikatowej technice.

Wernisaż prac Anieli Kity


Tafle szkła w kontenerze



Na betonowym placu jest ustawiony kontener, do którego w weekend trafiły tafle rozbitego szkła.

- Ludzie przystawali i nie dowierzali. Z kontenera na gruz wygrzebywali fragmenty szkła, na pamiątkę. Witraże są usuwane w fatalnym stylu. Młotkiem na gruz, a nie z szacunkiem. Przecież resztki mogłyby trafić do muzeum miasta - opowiada pani Iwona, jedna z mieszkanek.
Przedstawiciele Pomorskiego Konserwatora Zabytków twierdzą, że ks. Edmund Skalski, proboszcz parafii pw. Najświętszej Maryi Panny, składając wniosek o remont kościoła otrzymał zgodę na usunięcie witraży, ale tylko od strony zakrystii i prezbiterium.

Informacja do Pomorskiego Konserwatora Zabytków



O usuwaniu prac z okien w ścianie bocznej, od strony betonowego placu, wojewódzcy urzędnicy mieli dowiedzieć się od gdyńskich urzędników odpowiedzialnych za zabytki, którzy zostali zaalarmowani przez poruszonych sytuacją mieszkańców.

- Prace zostały wstrzymane administracyjnie, były wykonywane bez naszego pozwolenia i będziemy to wyjaśniali. Rozpoczynamy postępowanie wyjaśniające. Na początek zostaną przeprowadzone oględziny - tłumaczy Marcin Tymiński, rzecznik Pomorskiego Konserwatora Zabytków.
Przypomnijmy, że za niszczenie zabytków mogą grozić wysokie kary - od 500 zł do 500 tys. zł.

Ukarać można za:

  • wykonywanie prac, badań i robót budowlanych przy zabytkach bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków lub ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego;
  • wykonywanie prac, badań i robót budowlanych niezgodnie z zakresem lub warunkami określonymi w pozwoleniu wojewódzkiego konserwatora zabytków lub pozwoleniu ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

O sprawie chcieliśmy porozmawiać z proboszczem parafii. W krótkiej wymianie zdań stwierdził, że sprawa będzie wyjaśniana z konserwatorem zabytków i zaproponował rozmowę za tydzień. Nie wyjaśnił, dlaczego witraże z okien w ścianie przy placu zniknęły.

Pozostałości witraży można znaleźć w kontenerze przy ścianie bocznej
Pozostałości witraży można znaleźć w kontenerze przy ścianie bocznej fot. Trojmiasto.pl
Jak można usłyszeć w nieoficjalnych rozmowach, całą sprawą poważnie są zaniepokojone władze Gdyni, dla których witraże były jednym z symboli najsłynniejszego kościoła w mieście.

Były wcześniej kontrowersje



To nie pierwsze kontrowersje związane z kolegiatą i terenem wokół. Trzy lata temu informowaliśmy, że na placu przy kościele kierowcy parkują w ciągu dnia, unikając opłat. Przy ul. Zygmuntowskiej pojawiły się słupki, utrudniające wjazd. Sęk w tym, że samochody na placu nadal nietrudno zauważyć.

Jak można usłyszeć od przedstawicieli parafii, parkują tam rodzice - przywożący i odwożący dzieci do przedszkola lub uczestniczący w zebraniach i festynach.

Opinie (248) ponad 20 zablokowanych

Wszystkie opinie

  • WKZ (4)

    to zło w czystej postaci. Kto miał kontakt z tym czymś, ten rozumie.

    • 88 88

    • zrobić tam dyskoteke!! (1)

      • 9 22

      • tam dyskotekę, na zachrystii sklep z dopalaczami, a na plebanii dom uciech

        i wreszcie to będzie służyć jak przystało społeczeństwu

        • 1 1

    • To pewno diabeł wcielony, ten WKZ..

      • 5 4

    • Nadzór i ustawowa opieka nad zabytkami w tym kraju to fikcja.

      Konserwa działa po fakcie. Za to wolą razem z policją ścigać gości z wykrywaczem co ratują guziki i monety z oranych i nawożonych 2 razy w roku pól, bo nie mają pozwolenia, które w zależności od województwa jest wydawane albo nie. Urzędniczy absurd trwa od lat.

      • 1 0

  • Niech jeszcze (6)

    Coś zrobi z parkowaniem na placu przy kościelnym.
    Wygląda to odrażająco.
    Virtuti Cebulari dla kierowców.

    • 151 4

    • ale ksiądz wyjaśnił już (3)

      "parkują tam rodzice - przywożący i odwożący dzieci do przedszkola lub uczestniczący w zebraniach i festynach" - czyli płatnicy, więc ich nie można ruszyć :D

      • 24 4

      • Cieawe (2)

        Te wszystkie zebrania, festyny trwają codziennie cały dzień? Dzieci przywożą o odwożą też cały dzień?

        • 17 3

        • (1)

          w nocy też wożą dzieci?

          • 12 1

          • w komżykach na plebanię oddają pod opiekę ... yyy ducha świętego

            by poznały te nocne tajemnice wiary

            • 3 4

    • Póki nie wycięto, kompletnie bezsensu, pięknych świerków i innych drzew, zasadzonych i pielęgnowanych przez Prałata Wierzbowskiego, nigdy nie było problemu z parkowaniem na placu.. Teraz gdy plac wygląda jak parking, faktycznie zaczął do tego służyć..

      • 11 0

    • No często tam wierni leniwce parkują

      • 2 1

  • To prawdziwy skandal! (22)

    Co ten proboszcz robi z parafią i kościołem. Krzyczy tylko o kase z ambony na swoje chore pomysły! Wracaj pod kamień.

    • 280 32

    • Kasa (5)

      To prawda. KAZDA msza u Skalskiego to wołanie o kasę.

      • 45 5

      • Ślub (3)

        Jak brałem ślub 5 lat temu to krzyczał 1,5 tys za msze, ile teraz ? :)

        • 30 5

        • Krzyczy tyle bo jest pełno dzbanów co się godzą zapłacić - hurdur kolegiata ślub na bogato.

          • 21 6

        • W 2016 za ślub 1 tys. (1)

          • 2 1

          • lub 1230zł z VAT (na fakture)

            • 3 1

      • po co tam łazicie? chcącemu nie dzieje się krzywda... :)

        • 22 2

    • I to mówią Ci co w kościele byli 2x - na chrzcie i na komunii.... (6)

      Chodzę tam dość często i nie zauważyłem by proboszcz krzyczał o kasę - to że zdaje sprawozdania parafianom co jest robione to inna sprawa ale nigdy nie wołał o kasę - prosił o pomoc i wsparcie ale nigdy nie powiedział tego tak że można by to odebrać źle. Prace natomiast robione są z głową - odremontować całość ale okien nie wymienimy z jednej strony bo konserwator ma takie widzimisię... niech gnije to co zrobione bo przecież po co szczelne okna po co oszczędzać energię na ogrzewanie itp...

      • 16 58

      • tym bardziej, że okienko a'la witraż co ma 50lat to nie jest zabytek (3)

        jeśli tak to i geirkówka to już zabytek ... jakim prawem wymienianiają na niej zabytkowy asfalt? ;))))))))))

        • 12 38

        • To moze ten budynek nie jest zabytkiem?

          Rozumiem,jest,ale tylko wtedy gdy wyciaga sie na niego kase z puli miasta na dofiansowanie zabytkow..

          • 16 3

        • jednak KAT0LE (nIe mylić z katolikami) to dzbany. (1)

          Są w stanie każdą bzdurę i nonsens powiedzieć/napisać aby tylko obronić głupotę pojedynczych przedstawicieli kościoła.

          Nie rozumiecie iż stanie murem za za kompromitującymi wyskokami hierarchów jest przeciw-skuteczne???

          p.s. musiałem zapisać KAT0LE w ten sposób bo system antyhejtowy zmiana ich na katolików. A to przecież nie to samo.

          • 17 4

          • to nie zmienia faktu ... że ostatnio tych głupot konserwatorskich w Gdańsku cały wysyp jest

            jak te stare sparciałe pordzewiałe postgierkowskie stacje SKM do nowego portu ... pod ochroną konserwatora se cymbał wziął

            • 4 9

      • doo*ek

        • 0 0

      • kolega M@C najwyrazniej solidnej formacji zostal poddany

        • 0 0

    • Rozpacz

      Stary proboszcz nigdy by na to nie pozwolił. Pamietam go jak ze złamana ręka pomagał od początku do końca budować nowy kościół a niestety nowy proboszcz tylko wola o pieniądze

      • 26 5

    • (4)

      Gdy był proboszczem na Witominie to było tak samo, kasa, kasa, kasa. Biznesmen, a nie ksiądz.

      • 20 3

      • Prałat Skalski (2)

        Wybudował piękny kościół św. Maksymiliana i chwała za to. Obecnie na stan tej świątyni przykro patrzeć.

        • 5 14

        • Nie prawda (1)

          Po pierwsze...kościół nie jest piękny, archibubel jak większość kościołów z tych lat,
          Po drugie dopiero jak nastał następny proboszcz kościół został otynkowany.
          skalski skąpił kasy.

          • 14 2

          • Witomino

            Otynkowany jako tandetna styropianowa elewacja zamurowane okna w wieży dzwonnej. Budynek kościoła jest brudny i zaniedbany, proboszcz Pałys ciągle co zaznaczę, nieobecny, organy za miliony na których nie ma komu grać.

            • 3 1

      • pomylił się z powołaniem.....biznesmen od siedmiu boleści....

        • 2 0

    • co on tam się będzie przejmował jakaś opinia konserwatorską...on jest ksiądz i jemu wszystko wolno, on nie podlega prawu świeckiemu tylko boskiemu dlatego tez ma wylane...skandal i kpina z tymi klechami

      • 12 2

    • Oczywiscie

      Ze krzyczy o kasę! Za komunie zażyczył sobie kape...za....42000 !!!
      Chyba papież za tyle nie ma....

      • 15 1

    • Czo on roby?!? ten ksiundz!

      • 6 1

  • Jakoś szczególnie ten kościółek to nie wygląda. (8)

    • 42 76

    • Nic wyjatkowego (7)

      Ale wspomniane witraze nadawaly bardzo intymny klimat we wnetrzu, teraz bez nich nie ma juz najmniejszego sensu tam chodzic

      • 14 6

      • Fiufiu

        Jesteś tytanem wiary widzę. Wiary w pazłotka i świecidełka choinkowe.

        • 4 3

      • (4)

        Chodziles do kosciola dla witrazy?? Ot wiara.....

        • 3 7

        • (2)

          A niby w jakim innym celu?

          • 3 3

          • zanieść księdzu dary (1)

            mira kadzidło i kluczyki do złotego bmw

            • 5 4

            • mira siedzi w hotelu gdynia jak Heniek jest zajety.
              Potem wraca na falistą.

              • 0 0

        • Do Boga można modlić się wszędzie, zwłaszcza wśród czterech ścian. Zadaniem kościoła jest stworzenie klimatu sacrum, intymności, tak aby rozmowa z Bogiem, medytacja, koncentracja była łatwiejsza. Jednym z elementów tworzących taki klimat są witraże.

          • 3 2

      • czerwona latarnia nad wejsciem nadała by więcej intymności

        • 1 6

  • w Gdyni inwestycja goni inwestycje (1)

    Teraz okna wymieniają,

    • 96 22

    • Jeszcze malowanie będzie ;)

      • 11 6

  • miejski konserwator i naczelnik ds ochrony dziedzictwa nic nie widzieli? (8)

    szczurek masz ponad 1000 urzędników a nie panujesz nad niczym.

    • 170 35

    • Szczurek i Stępa siedzą w kieszeni u tego ksiedza.

      • 11 6

    • (2)

      w tym przypadku miejski konserwator nie miał nic do gadania, decydował wojewódzki konserwator.

      • 5 4

      • nie kłam

        • 4 2

      • Kurde, no panstwo w panstwie. Szczurek interweniuj chlopie i ciagnij do odpowiedzialnosci

        I przywroc te witraze z powrotem w okiennnice. Nie wiem jak ?

        • 9 4

    • (2)

      a co do powyższego ma Pan Szczurek?

      • 3 5

      • zgodził się na zabytek więc dopłaty

        • 5 2

      • Jest na fakturze, jako cel ruskich trolli.

        • 2 1

    • O czym nie wiedzieli, że weekend zabrali się za dewastację?

      Przeczytaj trollu uważnie artykuł to zrozumiesz.

      • 0 3

  • profanum sacrum

    • 70 10

  • nowe lepiej pasują do budynku (4)

    • 25 140

    • (2)

      jasne, nie każdemu pasuje dzieło sztuki, sklepowe witryny są lepsze... W sumie kościół wiele ma na sprzedaż.

      • 17 4

      • Dzieło sztuki??? (1)

        Żartujesz? Przedstawiciele gotyku uznaliby się zażenowani Twoim poczuciem estetyki. To "dzieło" powstało w 1968 roku, epoce betonu i początków promowania beztalencia "artystów" co niestety trwa do dnia dzisiejszego

        • 3 13

        • A od kiedy to co wstawili w miejsce witraży jest gotykiem??? Witraże przynajmniej były oryginałem. Lata 60. to dobre czasy polskiego designu.

          • 9 0

    • no jasne

      jeszcze białym sidingiem obłożyć i będziesz się czuł jak w domu

      • 11 3

  • dlaczego jedna osoba może zatrzymać lub zmienić (2)

    Plan zagospodorowania lub decyzji o jakieś budowie bo ma takie widzimisię, powinien być ktoś lub coś co może podważyć jego decyzję, to nie może być święta krowa nie do ruszenia moi drodzy i kochani

    • 62 33

    • nie osoba, Urząd na podstawie przepisów

      • 14 7

    • Ale że nie powinni od razu wstrzymywać prac

      niezgodnych z pozwoleniem, tylko powinni najpierw wszcząć jakąś procedurę?
      To może niech policja jak złapie kogoś na gorącym uczynku, to niech nie przeszkadza mu, ale najpierw niech złoży podanie ze zdjęciem o możliwość zatrzymania przestępcy, a potem jak już dostanie zgodę to niech przyjdzie za tydzień i zatrzyma gagatka. Bardzo dobry pomysł, a jaki skuteczny.

      • 15 3

  • Wielka szkoda, bez witrazy ten kosciolek straci charakter (6)

    Az dziw bierze, ze proboszczem jest taki prostak

    • 195 13

    • komunistyczne myslenie.

      • 3 13

    • a bez tego i sasiedniego kosciolka, (2)

      miasto zyskaloby plac na postawienie fontanny i lawek, ot takiego milego i swiatlego miejsca

      • 9 13

      • (1)

        Wolny plac w centrum? Dobre sobie.
        Od razu deweloper wybudowałby tam mieszkania.
        Był piękny, stary i niesamowity park - niestety nie wpuszczali tam mieszkańców, a dodatkowo zaniedbali go niemiłosiernie - teraz budują tam blok. Ku chwale deweloperom! Mowa o parku przy budynku banku.
        Nie muszę chyba tłumaczyć jak mógłby wyglądać park przy Władka IV (przed Batorym) - gdzie powstaje teraz kolejny blok dewelopera :). Specjalnie zapuszczony by mieszkańcom aż niedobrze się robiło na jego widok. Teraz "na szczęście" coś zrobiono - sprzedano deweloperowi.
        Chwilowa kasa dla miasta - zniszczenie potencjału ziemi miejskiej na zawsze.

        • 7 0

        • akurat

          W Polsce kultura nie przewiduje siedzenia w parkach. W parkach siedza menele. I dobrze zrobili jak zrobili.

          • 1 5

    • Proboszcz dzban

      • 0 0

    • Jakie znów witraże

      kolorowe losowo szkiełka wrzucone w beton - więcej betonu niż szkła = mało światła.
      Teraz będzie zbiórka na prawdziwe witraże.

      • 1 2

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.