Fakty i opinie

stat

Nowy pomnik w Gdańsku: św. Włodzimierz w sile wieku

artykuł historyczny
Pomnik św. Włodzimierza tuż przed odsłonięciem. Jego autorem jest mieszkający w Gdańsku polsko-ukraiński rzeźbiarz Giennadij Jerszow.
Pomnik św. Włodzimierza tuż przed odsłonięciem. Jego autorem jest mieszkający w Gdańsku polsko-ukraiński rzeźbiarz Giennadij Jerszow. fot. Rafał Borowski/trojmiasto.pl

Na skwerze przed cerkwią greckokatolicką w Gdańsku zostanie w sobotę odsłonięty pomnik św. Włodzimierza - postaci łączącej katolików i prawosławnych, patrona Ukrainy oraz jej proeuropejskich dążeń.



Czy byłeś kiedyś w cerkwi greckokatolickiej w Gdańsku?

tak

37%

nie

34%

nawet nie wiedziałem, że taka istnieje

29%
Mało kto zdaje sobie sprawę, że ceglany kościół stojący obok galerii handlowej Madison w śródmieściu Gdańska, jest siedzibą greckokatolickiej parafii św. Bartłomieja i Opieki Najświętszej Maryi Panny. Jej wierni, około 200 rodzin, składają się przede wszystkim z mieszkających w Trójmieście i okolicach Ukraińców. W związku z tym liturgię odprawia się w języku ukraińskim, pomocniczo natomiast stosuje się język polski.

Gotycka świątynia przy Zaułku św. Bartłomieja zobacz na mapie Gdańska początkowo służyła katolikom obrządku łacińskiego. W czasach Reformacji została przejęta przez luteran. Po zakończeniu II wojny światowej powróciła w ręce pierwotnych gospodarzy.

W 1997 roku, przy okazji obchodów tysiąclecia chrztu Gdańska, ówczesny arcybiskup metropolita gdański Tadeusz Gocłowski przekazał świątynie grekokatolikom. Wstępne prace adaptacyjne, m. in. budowa ikonostasu, trwały około pięciu lat. Do dnia dzisiejszego trwają prace związane z pokryciem freskami ścian we wnętrzu kościoła.

Czytaj także: Zobacz cerkiew greckokatolicką w Gdańsku

Greckokatolicka społeczność rozpoczęła starania o budowę pomnika św. Włodzimierza w 2009 roku. Koszty inwestycji zostały pokryte wyłącznie z datków darczyńców, przede wszystkim członków rozsianej po całym świecie diaspory ukraińskiej.

Autorem odlanej z brązu figury jest Giennadij Jerszow, polsko - ukraiński rzeźbiarz mieszkający od wielu lat w Gdańsku. Pomnik św. Włodzimierza będzie jego kolejnym dziełem nad Motławą. Jerszow jest autorem m. in. pomnika ks. prałata Henryka Jankowskiego, stojącego niedaleko kościoła św. Brygidy oraz pomnika Celestyna Mrongowiusza, usytuowanego tuż obok gmachu Biblioteki Głównej Uniwersytetu Gdańskiego.

Odlana z brązu figura św. Włodzimierza powstała w Czernihowie, mieście na północy Ukrainy. W styczniu przetransportowano ją samochodem ciężarowym do Gdańska.

Pomnik mierzy ponad 4,5 metra wysokości. Św. Włodzimierz trzyma w lewej ręce krzyż kijowski, zaś w prawej miniaturę ufundowanej przez siebie Cerkwi Dziesięcinnej w Kijowie. Uważano ją za pierwszą chrześcijańską świątynię na terenie ówczesnej Rusi Kijowskiej. Cerkiew została zniszczona przez stalinowskie władze Związku Radzieckiego w latach 30. Obecnie planowana jest jej odbudowa.

Postać św. Włodzimierza w pełnej krasie. Już jutro nastąpi jego uroczyste odsłonięcie i poświęcenie.
Postać św. Włodzimierza w pełnej krasie. Już jutro nastąpi jego uroczyste odsłonięcie i poświęcenie. mat. prasowe


Św. Włodzimierz w 988 roku ochrzcił Ruś Kijowską (państwo uważane powszechnie za kolebkę zarówno Ukrainy, jak i Rosji) i tym samym dołączył swój kraj do grona europejskich państw chrześcijańskich. Właśnie z tego powodu, dzisiejsi Ukraińcy traktują św. Włodzimierza nie tylko jako patrona Ukrainy, ale również patrona ich proeuropejskich dążeń.

Co ciekawe, wielki książę kijowski jest świętym zarówno kościoła katolickiego, jak i cerkwi prawosławnej. Zgodnie z przekazami historycznymi, Włodzimierz był początkowo człowiekiem okrutnym i rozpustnym. Wraz z przyjęciem chrztu miał jednak całkowicie odmienić swoje życie. Stał się łagodny, rozwiązał swój harem, skupił się na pomocy biednym i potrzebującym. Podobno dokonał również zniesienia w swym państwie kary śmierci, co w tamtych czasach było czymś niespotykanym. Innymi słowy robił co mógł, aby żyć jak prawdziwy chrześcijanin. W związku z tym, św. Włodzimierz jest często porównywany do św. Pawła, który również z chwilą nawrócenia radykalnie zmienił swoje życie.

Twórcy pomnika postanowili podkreślić wielowymiarową symbolikę postaci.

- Nasza koncepcja pomnika opiera się na przesłaniu jedności i pojednania. Krzyż trzymany w lewej ręce św. Włodzimierza jest wyrazem jedności i pojednania na poziomie wertykalnym, czyli w relacji Bóg - człowiek, natomiast cerkiew w prawej ręce na poziomie horyzontalnym, czyli między wiernymi różnych kościołów chrześcijańskich, między chrześcijanami a wyznawcami innych religii, między wierzącymi a niewierzącymi. Zgodnie z nauczaniem Chrystusa, pojednania pomiędzy wszystkimi ludźmi - tłumaczy ksiądz Józef Ulicki, proboszcz parafii.

Na cokole pomnika wyryto inskrypcję w czterech wersjach językowych. Jej treść brzmi: "Święty Włodzimierz Wielki, książę kijowski, współtwórca chrześcijańskiej Europy". Od frontu znajdują się napisy w językach polskim i ukraińskim, po bokach w językach niemieckim (z prawej) i angielskim (z lewej).

- Święty Włodzimierz jest bardzo popularny na Ukrainie, jego podobiznę odnajdziemy w praktycznie każdej cerkwi. Możemy go również zobaczyć na banknocie o nominale jednej hrywny - dodaje rzeźbiarz Giennadij Jerszow, autor pomnika - Z reguły jest on jednak przedstawiany jako starzec. Ja natomiast przedstawiłem go jako osobę w sile wieku. Prace nad stworzeniem pomnika zajęły mi około dwóch lat.

Uroczystości odsłonięcia i poświęcenia pomnika rozpoczną się w sobotę o godzinie 9:30.

Materiał archiwalny

Dodaj zdjęcie do artykułu

Opinie (139)

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.