Fakty i opinie

stat

Nowe atrakcje wokół Wielkiego Młyna

artykuł historyczny

Do Domu Cechu Młynarza na wysepce Tarcza wkrótce będziemy mogli przejść efektowną kładką, a w nim samym napić się gorącej czekolady. Natomiast obok Wielkiego Młyna rozpoczęły się prace przy rekonstrukcji koła młyńskiego. Niegdyś takich kół było tu 18.



Urokliwy Dom Cechu Młynarza przy placu Heweliusza zobacz na mapie Gdańska powstał jako zaplecze dla stojącego obok Wielkiego Młyna. Mieściła się w nim siedziba cechu, potem mieszkał tu nadzorujący pracę w młynie Werkmistrz.

Jednak budynek nie znajdował się, tak jak obecnie, na wysepce zwanej Tarczą, tylko przy ul. Piaski. Na wysepkę, którą opływają z obu stron wody kanału Raduni, przeniesiono go w 1894 roku. Tam przetrwał do II wojny światowej. Został odbudowany dopiero w 1997 roku. Przez wiele lat funkcjonowała w nim restauracja. Od dłuższego czasu trwa tam remont, a przy okazji zmienia się też jego okolica.

Choć dom jest pięknie wykonany w technice szkieletowej, jego uroku do niedawna nie można było dostrzec. Zasłaniały go bowiem wysokie tuje i drzewa, które dopiero kilka miesięcy temu zostały wycięte. Ukazała się urokliwa przestrzeń, na którą wkrótce będzie się można dostać bezpośrednio dzięki powstającej właśnie kładce od strony Placu Heweliusza.

- Zamysł jest taki, żeby wyspa była otwartą przestrzenią użytkową, bo do tej pory gościły tu głównie kaczki i gołębie. Na wykonanie kładki mamy akceptację konserwatora zabytków. Dzięki niej będzie można wygodnie dostać się na wysepkę. Większość jej terenu będzie pokrywał taras. Prace budowlane planujemy zakończyć w ciągu miesiąca - wyjaśnia Witold Cynke, kierownik budowy.

W Domu Cechu Młynarza powstanie pijalnia czekolady o nazwie Czekoladowy Młyn. Czemu nie restauracja lub pub?

- Proszę spojrzeć wokół: restauracji i pubów wiele, a pijalni czekolady nie ma. Otwieramy tak szybko, jak się da, ale zdobycie wszystkich pozwoleń może jeszcze trochę potrwać - przyznaje Anna Dolny, dyrektor firmy Laguna, która jest inwestorem na wysepce.

Ale nie tylko wysepka się zmienia. Tuż przy sąsiednim Wielkim Młynie, nad uskokiem płynącego tam kanału Raduni, pojawiła się platforma, a do końca roku ma tam powstać młyńskie koło.

Czytaj także: Kanał Raduni odsłonił jedną ze swoich tajemnic

Czy często chodzisz na plac Heweliusza?

tak, to przyjemny skwer 48%
byłbym częściej, ale za mało jest atrakcji w okolicy 38%
nie, wolę inne rejony Trójmiasta 14%
zakończona Łącznie głosów: 509
Koło nie będzie jednak napędzać kamieni młyńskich mielących zboże. Napędzi ono prądnicę, która będzie wytwarzać prąd rozświetlający umieszczone w okolicy lampy. Inicjatywa realizowana jest przez pasjonatów z Instytutu Technologii Innowacyjnych, których finansowo wspiera Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.

Nie jest to pierwsza próba odtworzenia koła młyńskiego przy Wielkim Młynie. Jeszcze w latach 90., kiedy trwała adaptacja młyna na centrum handlowe, powstał projekt, który opracował dr Jakub SzczepańskiPolitechniki Gdańskiej.

- Tych kół miało być odtworzonych kilka, ale tylko jedno miało się kręcić i wytwarzać energię - wyjaśnia Jakub Szczepański. - Przy Wielkim Młynie pierwotnie było 18 kół młyńskich, po dziewięć z każdej strony. Każde miało ok. 5 m średnicy. W zależności od poziomu wody były napędzane z góry lub od dołu.

Pierwszy młyn stojący w tym miejscu na kanale Raduni był nieco mniejszy, ale spłonął w połowie XIV wieku. Po pożarze został powiększony do obecnego stanu. Już w XIV wieku miał 18 kół młyńskich. Wielkość obiektu wynikała z monopolu na młyny, jaki obowiązywał w państwie krzyżackim. Każdy z istniejących w Gdańsku służył do mielenia innego rodzaju zboża. Wielki Młyn mielił żyto. W XIX wieku wyposażono go w napęd parowy, potem elektryczny. Funkcjonował do 1945 roku.

Czy w okolicy Wielkiego Młyna doczekamy się zapowiadanej od kilku lat fontanny na placu Heweliusza? Gdańska Infrastruktura Wodno -Kanalizacyjna, która chce ją sfinansować, planuje wkrótce ogłosić przetarg na wykonawcę. Prace mają ruszyć wiosną przyszłego roku.

Dowiedz się więcej o historii krzyżackich kanałów w Gdańsku.

Opinie (72) 7 zablokowanych

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

STOP Hejt! Przemyśl swoją opinię

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.