Fakty i opinie

Sto lat temu rozpoczęła się budowa portu w Gdyni

Widok z góry na budowę portu.
Widok z góry na budowę portu. fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Dokładnie 29 maja 1921 r. rozpoczęły się pierwsze prace budowlane w Porcie Gdynia. W związku z tym w sobotę obchodzone będą uroczystości związane z okrągłą rocznicą. W południe zaplanowano odsłonięcie pomnika Tadeusza Wendy, jednej z najważniejszych osób, które przyczyniły się do powstania portu.



Znasz historię powstania portu w Gdyni?

tak, bardzo dobrze 26%
tak, ale pobieżnie 57%
nie, wcale 17%
zakończona Łącznie głosów: 573
- Najdogodniejszym miejscem do budowy portu wojennego (jak również w razie potrzeby handlowego) jest Gdynia, a właściwie nizina między Gdynią a Oksywą, położoną w odległości 16 km od Nowego Portu w Gdańsku - pisał pod koniec wiosny 1920 roku inż. Tadeusz Wenda.

Przyszły projektant i budowniczy portu, pełniący tę funkcję do 1932 r., przekonywał, że Gdynia ma korzystne warunki hydrograficzne, nie ma tam dużych wiatrów, a do tego w pobliżu jest kolej.

Koszt budowy nie przekroczył 300 mln zł



Te argumenty trafiły do decydentów i pierwsze prace budowlane rozpoczęły się na początku lat 20. XX wieku. Początkowo planowano tylko przestrzeń dla małych okrętów wojennych oraz port schronienia dla rybaków. Jednak pod wpływem opinii publicznej 23 września 1922 r. Sejm przyjął ustawę upoważniającą rząd do budowy w Gdyni portu, który realnie liczyłby się na Bałtyku.

Tadeusz Wenda podawał, że koszt budowy portu nie przekroczył 300 mln zł. Na budowle portowe wydano ok. 165 mln zł. Urządzenia portowe kosztowały ok. 135 mln zł. Udział kapitału prywatnego szacował na 45 mln zł. Budowa nie byłaby możliwa, gdyby nie środki centralne i decyzje Eugeniusza Kwiatkowskiego, który w latach 1926-1930 sprawował stanowisko ministra przemysłu i handlu. Wierzył w powodzenie projektu, przeznaczając środki na nowy port w Gdyni.

13 sierpnia 1923 r. zacumował w Gdyni pierwszy statek - s/s Kentucky.

Nowoczesny port



Dziś Port Gdynia jest nowoczesnym portem uniwersalnym, specjalizującym się w obsłudze ładunków drobnicowych, głównie przewożonych w kontenerach i w systemie ro-ro, w oparciu o sieć połączeń multimodalnych oraz regularne linie żeglugowe bliskiego zasięgu i połączenia promowe.

Nowe wyzwania technologiczne, ekologiczne i gospodarcze determinują potrzebę dalszych zmian w funkcjonowaniu portu gdyńskiego. Realizacja sformułowanych w Strategii kierunków rozwoju ma umożliwić Gdyni utrzymanie charakteru portu uniwersalnego, zdolnego do obsługi największych statków zawijających na Bałtyk i kluczowego węzła transportowego w europejskim korytarzu transportowym Bałtyk - Adriatyk.

Budowa nowego terminalu promowego na ukończeniu



Publiczny Terminal Promowy to obecnie jedna z największych inwestycji Portu Gdynia, zostanie oddany do użytku we wrześniu 2021 r.

- Nowy obiekt będzie mógł przyjmować promy o długości 240 m i zapewni krótszy czas obsługi, dzięki czemu port zyska nowych armatorów na rozwijającym się segmencie ro-ro. Budynek terminalu, magazyn oraz galeria pasażerska są już na ukończeniu, obecnie prowadzone są roboty wykończeniowe i instalacyjne wewnątrz - informują przedstawiciele władz portu w Gdyni. - Zakończono roboty konstrukcyjne związane z przebudową Nabrzeża Polskiego oraz rampy ro-ro, do wykonania pozostał montaż wyposażenia - urządzenia odbojowe, cumownicze itp. Konstrukcja estakady najazdowej wraz z nawierzchniami bitumicznymi jest ukończona, prowadzony jest obecnie montaż wyposażenia, wykonywane są nawierzchnie betonowe.

Sobotnie odsłonięcie pomnika Tadeusza Wendy

W najbliższą sobotę o godz. 12 odbędzie się uroczyste odsłonięcie pomnika Tadeusza Wendy na ostrodze mola Rybackiego, przy ul. Arkadiusza RybickiegoMapka. Wydarzeniu towarzyszyć będzie inscenizacja historyczna "Życie portu", a udział w uroczystości wezmą m.in. wnuczki i prawnuczka jednej z najważniejszych postaci, dzięki którym powstał gdyński port.

Budowa pomnika Tadeusza Wendy rozpoczęła się w grudniu zeszłego roku i kosztowała ok. 630 tys. zł.

Projektantem posągu jest Maciej Jagodziński-Jagenmeer, a za projekt pozostałych elementów pomnika odpowiada biuro Arch-Deco z Gdyni. Wykonawcą jest firma Hydro-Mag z Garcza.

Pomnik będzie dobrze widoczny ze skweru Kościuszki, dzięki czemu przykuwał będzie wzrok spacerujących w tej okolicy mieszkańców i turystów.

Pomnik ma 3 metry wysokości i jest wykonany z brązu.
Pomnik ma 3 metry wysokości i jest wykonany z brązu. mat.pras

Tadeusz Wenda

Tadeusz Wenda.
Tadeusz Wenda.
Tadeusz Apolinary Wenda urodził się 23 lipca 1863 r. w Warszawie. W 1890 r. ukończył studia w Instytucie Inżynierów Komunikacji w Petersburgu i przez 10 lat pracował przy projektowaniu i budowie linii kolejowych w różnych częściach Imperium Rosyjskiego.

Następne 15 lat spędził, kierując rozbudową portów morskich na Bałtyku. Do Polski powrócił w 1915 r. Po odzyskaniu przez kraj niepodległości rozpoczął pracę w Departamencie Spraw Morskich Ministerstwa Spraw Wojskowych jako kierownik Wydziału Budowy Portów.

Od 1920 r. pracował nad projektem budowy polskiego portu. Wszystkie kluczowe zadania - od wyboru lokalizacji, poprzez zaprojektowanie, budowę i rozwój portu w Gdyni - były dziełem Tadeusza Wendy. Przez lata zdobył on uznanie i szacunek zarówno jako wybitny inżynier, ale również jako zaangażowany patriota i życzliwy człowiek. Kiedy odchodził w stan spoczynku w 1937 r., pozostawił Gdynię jako najnowocześniejszy i drugi pod względem przeładunków port na Bałtyku.

Opinie wybrane


wszystkie opinie (135)

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Najnowsze

więcej artykułów »